Hamdi Ulukaya

Hamdi Ulukaya, eski ve terk edilmiş bir yoğurt fabrikasını satın alarak Amerika Birleşik Devletleri gıda endüstrisinde benzeri görülmemiş bir devrim yaratan, milyarlarca dolarlık satış hacmine ulaşan Chobani şirketinin kurucusu ve İcra Kurulu Başkanıdır (CEO). Amerikan market raflarını kaplayan şekerli ve yapay yoğurtların yerine, doğal ve protein açısından zengin "süzme yoğurt" (Greek Yogurt) kültürünü ülkeye kabul ettiren Ulukaya, sadece bir gıda imparatorluğu kurmakla kalmamış; fabrika çalışanlarına şirket hissesi dağıtarak ve mültecilere binlerce kişilik istihdam sağlayarak küresel kapitalizmin kurallarını merhamet ve eşitlikle baştan yaratmıştır.

Erzincan'dan Amerika'ya Dil Eğitimi İçin Göç

Hamdi Ulukaya, 1972 yılında Erzincan'ın İliç ilçesinde, süt ürünleri ve peynir üretimi yapan, hayvancılıkla uğraşan Kürt kökenli bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelmiştir. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nde eğitim gördükten sonra, İngilizce öğrenmek ve eğitimine devam etmek amacıyla 1994 yılında cebinde çok kısıtlı bir parayla Amerika Birleşik Devletleri'ne göç etmiştir. New York eyaletine yerleşen Ulukaya, Amerikan marketlerinde satılan peynir ve yoğurtların kalitesini çok yetersiz bularak, babasının tavsiyesi üzerine küçük bir peynir imalathanesi (Euphrates) kurmuştur. Ancak hayatını ve Amerika'nın gıda tarihini değiştirecek asıl olay, 2005 yılında eline geçen eski bir posta broşürü olmuştur.

Chobani'nin Kuruluşu ve Yoğurt Devrimi

Kraft Foods tarafından kapatılan ve satışa çıkarılan, New York eyaletinin ücra bir kasabasındaki (New Berlin) 85 yıllık eski bir yoğurt fabrikasını, Küçük İşletmeler İdaresi'nden (SBA) aldığı krediyle satın alan Ulukaya, Chobani (Çoban kelimesinden esinlenerek) markasının temellerini atmıştır. Türkiye'de yediği süzme yoğurdun kıvamını ve lezzetini yakalamak için fabrikadaki birkaç eski çalışan ve Türkiye'den getirdiği bir yoğurt ustası (Mustafa Doğan) ile iki yıl boyunca laboratuvarda denemeler yapmıştır. 2007 yılında Chobani markalı süzme yoğurtlar raflara çıktığında, Amerikan tüketicisi bu doğal, yoğun ve yüksek proteinli ürüne kelimenin tam anlamıyla aşık olmuştur. Sadece beş yıl içinde 1 milyar dolar ciro barajını aşarak Amerikan gıda tarihinin en hızlı büyüyen şirketlerinden biri olan Chobani, pazar payında devasa çok uluslu şirketleri (Danone, Yoplait) geride bırakarak liderlik koltuğuna oturmuştur.

Filantropi ve Mülteci Hakları Savunuculuğu

Hamdi Ulukaya'yı diğer milyarderlerden ayıran en büyük özellik, inandığı ahlaki değerleri şirket politikasına dönüştürmesidir. Fabrikasında çalışan binlerce işçiye (çoğu üretim hattı işçisi) Chobani hisselerinin %10'unu dağıtarak onları şirkete ortak etmiştir. Aynı zamanda, Tent Partnership for Refugees (Mülteciler için Çadır Ortaklığı) vakfını kurarak, aralarında Amazon ve Starbucks gibi şirketlerin bulunduğu devasa bir küresel ağı, mültecileri istihdam etmeleri konusunda organize etmiştir. Kendi servetinin büyük çoğunluğunu hayır işlerine bağışlama sözü veren (The Giving Pledge) Ulukaya, gıda sektörünü insani değerlerle kusursuz bir şekilde yeniden inşa etmektedir.