Fehmi Koru: Alt tarafı bir futbol maçı; beceriksizlik yüzünden yaşanan skandal bir diplomatik soruna yol açabilir

*Fehmi Koru

Eskiden bu türlü sıradan meseleler Suudi Arabistan tarafından öbür ülkelerde çıkarılır, o ülkenin vatandaşları ile olayı izleyen öbürleri, onların tutumlarını dudak bükerek hafife alırlardı.

Ülkemize Suud’tan heyetler geldi, veliahtlar geldi, hatta hükümdarlar geldi ve protokol gereği olarak hiç değilse bir kez uğramaları beklenen Anıtkabir’e hiçbiri gitmedi.

Bizler her seferinde bu hafifliğe bakarak dudak büktük.

Dün ise yeniden garip bir olay Suudi Arabistan’ın başşehri Riyad’ta yaşandı.

Yaşananın özeti şu:

Lig şampiyonu ile Türkiye kupasını kazanan ekip –Galatasaray ile Fenerbahçe– ortasında oynanacak üstün kupa finali için, artık kimin aklına nereden geldiyse, Riyad’taki bir stadyum seçilmiş… 

İki ekibin oyuncuları ile yöneticileri ve olağan sıkı taraftarları, maç için Riyad’a kadar seyahat etmişler…

Ancak, yayımlayacak TV kanalının karşısına maç vakti geldiğinde oturanlar, ekrandan, bir sorunun varlığını fark ettiler.

Meğer, Suud yetkilileri, kadroların alana pankartla çıkma ve formalarında Atatürk fotoğrafı bulundurma isteğini kabul etmemişler; bunu öğrenen oyuncular da maça çıkmama kararı almış…

Olayın özeti bu.

Günler öncesinden toplumsal medyada başlayan reaksiyonlar, dün gün uzunluğu artarak devam etmişti; maçın oynanmayacağı anlaşılınca, toplumsal medya, hatalı taraf olarak gördüğü Suudi Arabistan’a ver yansına girişti.

Suudi Arabistan’a verilecek reaksiyonlara üzülecek biri değilim; lakin yeniden de bu bahiste eleştirilecek tarafın o ülke yetkilileri olduğundan emin olmakta da zorlanıyorum.

Yukarıda kaydettim; bu adamların bize aykırı gelen kimi alışkanlıkları var. Ülkemize gelen her Suudlu yetkilinin Anıtkabir’e uğramaması üzerine kamuoyumuzda reaksiyonlar oluştuğu biliniyor.

Bilinmesine karşın, muhteşem kupa final maçı için, Türk seyircilerin ilgi duyabileceği onlarca diğer ülke varken Suudi Arabistan’ın seçilmesi, bana nitekim oldukça tuhaf geliyor. 

“Neden Suudi Arabistan?” sorusuna yanıt bulmakta zorlanıyorum.

Aklıma gelen terk makul sebep şu: Bir müddettir aramızın pek güzel olmadığı bu ülkeyle yakınlaşma isteği duyulmaktaydı, bu türlü bir maçın orada oynanması bunu sağlayacak bir adım olarak planlanmış olabilir…

Eğer o niyetle bu türlü bir tercihte bulunulmuşsa, olayın aldığı bu formla, amaçlananın tam aksisi başarılmış oldu.

Aferin bize.

Daha doğrusu, “Aferin, sıradan bir maçı ülkeler ortası bir kriz haline dönüştüren yetkililere” demek gerekiyor.

Cehalet mi? Suudluların bize aykırı gelen tarafları daha evvel bir dizi olayla bilinir hale gelmişken, harika kupa final maçı için Riyad’ı tercih eden yetkililer, bunu lakin herkesin bilebileceği bir sahiden habersiz iseler yapmış olabilirler…

Peki de, olayın bu türlü bir hal alabileceğini hiç kimse öngörmemiş olabilir mi? Devletin bu türlü hususlarda bilgi birikimi olması beklenebilecek kurumları vardır; onlardan hiçbiri bu kararı alanları uyarmamışlar mıdır?

Uyardılarsa, neden dinlenmemiş?

Konunun bu istikametini bir tarafa bırakalım. Suudluların bize aykırı gelen halleri bilinmesin, bilenler tarafından yetkiler uyarılmamış olsun; tekrar de bu türlü tertiplerde taraflar ortasında çok evvelden karşılıklı görüşmeler yapılmış, nelere müsaade edilip nelere müsaade verilmeyeceği belirlenmiş olması gerekmez mi?

Oyuncuların sonunda maça çıkmama kararı almalarını getiren kısıtlamalar evvelce konuşulmamış olamaz herhalde. Konuşulmuş ve belirlenen çerçeve beğenilmediyse, ekiplerin Riyad’a kadar gelmelerinin önüne geçilmeliydi.

Müzakereler sonucu mutabık kalınan kurallara sonradan yeni ekler mi yapıldı da, her şey olup bittikten, gruplar alana kadar geldikten sonra bu reaksiyon verildi?

Neyse. Soruları bir tarafa bırakarak bu rahatsız edici olayın müsebbipleri üzerinde duralım.

İki ülke ortasındaki aslında şekerrenk bağlantıları daha da kötüleştirme ihtimalini içinde barındıran bu garip olayın sorumlusu alana çıkmama kararı alan oyuncular olamaz. Birçok yabancı olan oyuncular yaşananları anlamakta zorlanmış bile olabilir. 

Takımların yöneticileri günler öncesinden maç yeriyle ilgili hoşnutsuzluklarını taraftarlarıyla paylaşıyorlardı.

İyi de, madem sonunda bu türlü bir keskin hal alınacaktı, neden son ana kadar beklediler?

Federasyon? Futbol Federasyonu?

Spordan sorumlu bakan?

Ya en baştan bu türlü bir tertibe karşı çıkmaları ya da Riyad’a gidilmeden olacağı görüp maç yerini değiştirmeleri gerekirdi. Oraya kadar gidildikten sonra bu maçın oynanmasını sağlayamamaları akıl kârı değil.

Vaktiyle ‘Cumhurbaşkanlığı kupası’ adını taşıyan bir tertip olduğu için, konunun Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ı da ilgilendirmesi doğal. Herhalde bu olayın müsebbiplerini en âlâ o biliyordur.

Görelim bakalım, sorumluluğu kim/ler üstlenecek?