21 Mayıs 2026 — 23:34
Sağlık

Mutsuzluğunuzun sebebi 'sabırsızlık' olabilir...

Sabırsızlığın nedenlerini beklenti içinde olma, denetimi elde tutma dileği, takdir görme isteği ve doğuştan getirilen kişilik yapısı olarak sıralayan uzmanlar, sabırsızlığın insanların bağlantılarına, iş performanslarına, sıhhatlerine ve ömür kalitelerine ziyan verebildiğini söylüyor.

Editor · 24 Eylül 2023 — 11:12 · 6 dk okuma · 0 okuma
Mutsuzluğunuzun sebebi 'sabırsızlık' olabilir...

Uzman Klinik Psikolog Uluğ Davet Beyaz, sabırsızlığın bir şeyin olmasını yahut bir şeyi elde etmeyi çok istemek, lakin bunun için gerekli süreyi beklemeye tahammül edememek olarak tanımlanabildiğini belirterek, sabırsızlığın insan psikolojisine tesirleri hakkında bilgi verdi.

TEKNOLOJİNİN GELİŞMESİ DENETİM VE SABIR YETENEKLERİNİ AZALTTI

Sabırsızlığın insanların ruhsal ve duygusal durumlarını olumsuz tarafta etkileyebilen bir his olduğunu kaydeden Beyaz, “Sabırsız beşerler çoklukla gerilimli, öfkeli, hayal kırıklığına uğramış, mutsuz ve doyumsuz hissedebiliyor. Sabırsızlık, tıpkı vakitte insanların alakalarına, iş performanslarına, sıhhatlerine ve ömür kalitelerine de ziyan verebiliyor.” dedi.

Sabırsızlığın ruhsal ve duygusal temelleri ortasındaki nedenlere işaret eden tabip bunların; beklenti içinde olma, denetimi elde tutma isteği, takdir görme isteği ve doğuştan getirilen kişilik yapısı olarak sıralanabildiğini söyledi. Beyaz, sabırsızlığın altında yatan nedenler ve tetikleyici faktörlere de değinerek, şunları kaydetti:

“Teknolojinin gelişmesiyle birlikte beşerler hayatlarının pek çok alanında süratli ve kolay erişim imkanına sahip oldular. Bu durum insanların beklenti ve ödül isteklerini artırırken, denetim ve sabır yeteneklerini azalttı. Örneğin, internet üzerinden anında bilgi alabilen yahut alışveriş yapabilen bir kişi, gerçek hayatta tıpkı süratte sonuç alamadığında sabırsızlanabilir. Gerilimli durumlar insanların ruhsal ve duygusal istikrarlarını bozabilir. Gerilim, insanların daha gergin, korkulu, sonlu ve öfkeli olmalarına neden olabilir. Bu hisler da sabırsızlık hissini tetikleyebilir. Beşerler çoklukla etraflarındaki insanların beklenti ve paha yargılarına ahenk sağlamak isterler. Bu nedenle, toplumsal baskı altında olan beşerler daha fazla muvaffakiyet, memnunluk, zenginlik yahut hoşluk arayabilirler. Lakin bu maksatlara ulaşmak için gerekli mühlet ve efor gösterilmediğinde sabırsızlık duygusu oluşabilir.”

STRES SABIRSIZLIĞIN HEM NEDENİ HEM DE SONUCU

Sabırsızlığın, gerilimin hem bir sonucu hem de bir nedeni olabildiğini tabir eden Beyaz, “ dedi.

Sabırsızlık ve gerilim, insanların bağlantılarına, iş performanslarına, sıhhatlerine ve ömür kalitelerine de ziyan verebileceğine dikkat çeken Beyaz şöyle devam etti: “Daha kolay tartışmaya girme ve çatışma yaşamalarına tesir edebilir. Sabırsızlık, öbür duygusal reaksiyonlarla de irtibatlıdır. Ekseriyetle öfke, kızgınlık yahut sonluluk üzere negatif hislerle birlikte görülüyor.”

SABIRSIZLIK BAZEN MÜSPET HİSLER DA ORTAYA ÇIKARIYOR

Sabırsızlığın neden olduğu olumsuz hisleri anlatan Beyaz, “Sabırsız beşerler daha kolay öfkelenebilir yahut sinirlenebilirler. Bunun dışında korku, tasa yahut dehşet üzere hislerle da alakalıdır, daha çok kaygılanmaya yahut endişelenmeye sebebiyet verebilmektedir. Ayrıyeten sabırsızlık bazen de heyecan, coşku yahut merak üzere müspet hislerle da ortaya çıkabiliyor.

Genellikle telaş, gerilim, depresyon, dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu (DEHB), obsesif kompulsif bozukluk (OKB), bipolar bozukluk, borderline kişilik bozukluğu üzere bozuklukların belirtileri ortasında yer alabiliyor. Sabırsızlık, bu bozuklukların nedeni olmasa da onları tetikleyebiliyor yahut şiddetlendirebiliyor. Sabırsızlık hissinin altında yatan ruhsal problemlerin tespit edilmesi için bir psikiyatriste başvurmak gerekir. Psikoterapi de danışanın meselelerini anlamasına, his ve kanılarını tabir etmesine, davranışlarını değiştirmesine ve baş etme hünerlerini geliştirmesine yardımcı olur. Ayrıyeten ömür stili değişiklikleri de sabırsızlığın tedavisinde değerli. Danışanın sağlıklı beslenmesi, sistemli antrenman yapması, uyku nizamına dikkat etmesi, alkol ve unsur kullanımından kaçınması, gerilim idaresi teknikleri öğrenmesi ve hobiler edinmesi sabırsızlık hissini azaltmaya ve ruh sıhhatini güzelleştirmeye katkı sağlayabiliyor”

SABIRSIZLIK SORUN ÇÖZME HÜNERLERİNİ ZAYIFLATIYOR

Sabırsızlığın iş ve ilgiler üzerinde olumsuz bir tesire sahip olduğunu söz eden Beyaz, “Sabırsızlık, kişinin kendisi, etrafı ve amaçları ortasında uyumsuzluk yaşamasına neden olabiliyor. Sabırsızlık, tıpkı vakitte kişinin bağlantı, iş birliği, sorun çözme, yaratıcılık ve esneklik üzere marifetlerini de zayıflatabiliyor.” diye konuştu.

Sabırsızlığın toplumsal ve mesleksel hayat üzerinde olumsuz sonuçları olduğunu da belirten Beyaz, “Sosyal ömürde sabırsızlık, kişinin irtibat ve bağlarını bozabilir. Diğerlerinin his, niyet ve gereksinimlerine karşı duyarsızlığa sevk edebilir ve daha kolay tartışma yaşama, çatışma yahut hengameye neden olabilir. Diğerlerine güvenmekte yahut bağlanmakta zorlanmaya; yalnızlık, reddedilme yahut terk edilme üzere hislerle baş etmekte zahmet yaşamaya da sebep olabilir.” dedi.

Mesleki ömürde sabırsızlığa bakıldığında kişinin iş performansını ve mesleğini olumsuz istikamette etkileyebildiğini kaydeden Beyaz, “Sabırsızlık bireyin iş arkadaşlarıyla, müşterileriyle yahut yöneticileriyle irtibat yahut iş birliği kurmalarında zorlanmaya neden olur. Ayrıyeten, iş değişimlerine yahut işten ayrılmaya da neden olabilir. Mevcut işte devam ederken de iş gerilimi, tükenme yahut iş tatminsizliği üzere problemlerin yaşanmasında tesirli olabilir” biçiminde konuştu.

SABIRSIZLIKLA BAŞA ÇIKMAK İÇİN ŞAHISLAR NELER YAPABİLİR?

Farkındalık kazanmak, bireylerin kendilerini ve etraflarını daha uygun tanımasına ve anlamasına yardımcı olabilir. Farkındalık kazanmak, insanların sabırsızlık nedenlerini ve tetikleyicilerini fark etmelerine ve bunlarla baş etmelerine imkan sağlar. Yavaşlamak, insanların hayatın tadını çıkarmasına ve anın keyfini sürmesine yardımcı olabilir. Dinginleşme gayreti insanların beklenti ve ödül isteklerini azaltırken, denetim ve sabır yeteneklerini geliştirebilir. Bunun için meditasyon, yoga, tabiat yürüyüşü yahut hobiler üzere aktiviteler yapılabilir. Sakinleşme ve rahatlamada nefes antrenmanları epey yardımcı olabiliyor. Bunu yaparken odaklanmaya çalışmak ve derin nefesler almak değerli. Nefes almak, insanların gerilim düzeylerini düşürürken, sabır düzeylerini artırıyor. Vakte bırakmaya çabalamak, bireylerin hayatın akışına güvenmesine ve her şeyin bir vakti olduğunu kabul etmesine yardımcı olabilir. İnsanların sabrını ödüllendirecek sonuçlar elde etmesine imkân tanır. Vakte bırakmak için itimat, umut ve inanç üzere hisler beslenmeli. Tüm bunların dışında da ruhsal danışmanlık yahut terapi üzere hizmetlerden yararlanılabilir.