G20 sonuç bildirgesinde Rusya'ya kınama yok

G20 ülkelerinin mutabık kaldığı sonuç bildirgesinde Rusya'ya tenkit yöneltilmemesi, Ukrayna'yı hayal kırıklığına uğrattı. Afrika Birliği yeni üye olurken, Çin'e rakip olacak bir ticaret koridoru üzerinde anlaşıldı.

Dünyanın en büyük 20 iktisadını temsil eden devlet ve hükümet önderlerinin Hindistan'ın konut sahipliğinde katıldığı iki günlük tepe sona erdi.

Yeni Delhi'de G20 üyeleri, Afrika Birliği'ni (AfB) resmen yeni üye olarak kabul etti. Kelam konusu gelişme, ülkesini gelişmekte olan Global Güney ülkelerinin temsilcisi olarak konumlandıran Hindistan Başbakanı Narendra Modi için büyük bir muvaffakiyet olarak nitelendirildi.

Zirve kapsamında ayrıyeten Avrupa Birliği (AB), Amerika Birleşik Devletleri (ABD), Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Hindistan, Avrupa'yı Orta Doğu ve Hindistan ile birleştirecek yeni ve geniş kapsamlı bir ticaret koridoru kurulması üzerinde anlaştı. Kelam konusu koridor hakkında, Çin'in "Bir Jenerasyon, Bir Yol" projesiyle rekabet oluşturacak bir teşebbüs değerlendirmesi yapıldı.

Ukrayna şad değil

Aralarında Rusya'nın da bulunduğu ülkeler, Ukrayna savaşı bağlamında Rusya'ya tenkit yöneltilmeyen bir sonuç bildirgesi üzerinde fikir birliğine vardı. Ukrayna Savaşı'na ait olarak, toprak kazanımını sağlamak için şiddet uygulanmasını kınayan G20 ülkeleri, bunu yaparken Rusya'nın ismini anmaktan kaçındı.

Sonuç bildirgesini sert bir lisanla eleştiren Ukrayna, bildirgeden hayal kırıklığına uğradığını lisana getirirken, Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Oleg Nikolenko, G20 ülkelerinin "gurur duyabilecekleri" bir sonuç bildirgesine imza atmadıkları tenkidinde bulundu. Nikolenko, Ukrayna'nın, "güçlü sözleri metne eklemek için" gayret sarf eden ortaklarına müteşekkir olduğunu da kelamlarına ekledi.

Almanya Başbakanı Olaf Scholz ise, sonuç bildirgesinden şad olduğunu tabir ederek, G20 tepesini "kararlar zirvesi" olarak tanımladı. Scholz, G20 ülkelerinin kelam konusu metin ile, Ukrayna'nın toprak bütünlüğünün "sorgulanamaz" olduğu noktasında "açık bir mesaj" verdiğini savundu. Scholz, ayrıyeten, "Avrupa ve Kuzey Amerika'nın klasik devletleri ile Güney Amerika, Asya ve Afrika ülkelerinin yeni bir birlikteliğe" sahip olduğunu söz etti.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov da, tepeyi diplomatik bir "başarı" olarak nitelendirdi. Lavrov, Moskova'nın "Batı'nın doruğun gündemini 'ukraynalaştırmaya' çalışma eforlarını engellediğini" kaydederek, Rusya'nın bildirgede isminin "bir sefer bile geçmediğinin" altını çizdi.

Metinde ayrıyeten nükleer silah kullanma tehdidi de kınandı. Konut sahibi Hindistan Başbakanı Modi, ortak bir sonuç bildirgesinde mutabık kalındığını Cumartesi gününden duyurmuştu.

İklim değişikliği konusunda zayıf kaldı

Bildirge, iklim değişikliği konusunda da görece çekimser kaldı. Metinde fosil güçlerin kullanımının sona erdirilmesine ait bir tabirde bulunulmazken, G20 ülkeleri sırf 2030 yılına kadar yenilenebilir kaynaklardan güç edinimini üç katına çıkarma taahhüdünde bulunmakla yetindi.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, G20'nin iklim muhafaza konusunda vardığı mutabakatı "yetersiz" olarak nitelendirdi. Macron, "Hepimiz çok süratli ve bugünden daha süratli biçimde kömür kullanımını sona erdirmek zorundayız" ikazında bulundu.

İklim aktivistleri de mutlu değil

Bonn merkezli kalkınma ve etraf örgütü Germanwatch'ın siyasi yöneticisi Christoph Bals, bilhassa de Rusya ve Suudi Arabistan'ın, fosil yakıtlar ve doğal gaz kullanımını sona erdirme gayesinin sonuç bildirgesine yansımasını engellediğini söyledi. Bals, "Her iki ülke de petrol ve doğal gaz satışıyla dünyadaki yerlerini sağlama almak istiyor" diye konuştu. Sivil toplum kuruluşu Küresel Citizen da, bahse ait açıklamasında, "felaket bir sinyal" değerlendirmesini yaptı.

Dünyanın en büyük 19 sanayi ülkesi ve AB'den oluşan G20, dünya nüfusunun üçte ikilik kısmını oluşturuyor. Tepeye bu yıl Rusya Devlet Lideri Vladimir Putin ve Çin Devlet Lideri Şi Jinping şahsî olarak katılmadı.