Bizi bu güzel havalar mahvetti: Hava durumu ruh sağlığımızı nasıl etkiliyor?

Hava durumunun ruh halimizi nasıl etkilediğiyle ilgili yapılan araştırmalar, mevsimlerin ve hava şartlarının depresyon, anksiyete ve ruh halinin dalgalanması üzerinde değerli bir tesiri olduğunu gösteriyor. Bilhassa kış aylarında artan kısa günler ve azalan güneş ışığı, mevsimsel duygusal bozuklukları tetikleyebilir.

Sadece duygusal durumumuza değil, birebir vakitte fizikî sıhhatimize da tesirleri bulunmaktadır. Örneğin, sıcak hava dalgaları dehidrasyona yol açabilir, soğuk hava şartları ise teneffüs yolu enfeksiyonlarını artırabilir. Havanın nem oranı, cilt sıhhatini etkileyebilir ve alerji mevsimi geldiğinde alerji semptomlarını şiddetlendirebilir.

Ancak uzmanlara nazaran, bu tesirlerin şahıstan şahsa farklılık gösterdiğini unutmamak kıymetlidir. Birtakım beşerler hava değişikliklerine daha hassastır, öbürleri ise daha az etkilenir. Ayrıyeten, hava durumunun ruh halimize ve sıhhatimize olan tesirleri, kişinin yaşına, ömür biçimine ve genel sıhhat durumuna bağlı olarak değişebilir.

2019 yılında fareler üzerinde yapılan bilimsel bir çalışma, atmosfer basıncındaki düşüşlerin farelerin beynindeki vestibüler sistemi harekete geçirdiğini ortaya çıkardı. Tıpkı yapı, insan beyninde de bulunuyor. Bu nedenle kimi bilim insanları rüzgâr ve fırtınanın insan beynindeki istikrar ve algı sistemlerinden birisi olan vestibüler yapıyı harekete geçirebileceğini düşünüyor. Bunun manası ise gerilim ve gerginlik! Ayrıyeten gerilim sebebiyle hudut uçlarında meydana gelen hassaslaşma çeşitli beden ağrılarına neden olabilir. Velhasıl birtakım bilim beşerlerine nazaran rüzgar hem gerilime hem de beden ağrılarına neden oluyor ya da olabilir! Öte yandan 2018 yılında yapılan bir araştırma çok sıcakların da gerilime neden olduğunu ortaya koymuştu. Çok sıcakların beşerler üzerindeki tek tesiri gerilim değil! Sıcak havalar, gerilimin yanında öfkeye ve gerginliği de neden oluyor.

Örneğin kimi beşerler sonbahar ve kış aylarında “mevsimsel depresyon” yaşıyor. Lakin tıpkı şahıslar yaz mevsiminde rastgele bir semptom göstermiyor! Sayıları daha az olmakla birlikte kimi beşerler ise, ilkbahar ve yaz aylarında depresyona yakalanıyor. Depresif ruh hali, uykusuzluk, iştahsızlık ve yorgunluk üzere belirtileri olan “majör depresyon” da ekseriyetle soğuk havalarda ortaya çıkıyor. 7000 kişi üzerinde yapılan bir araştırmaya nazaran majör depresyon daha çok kasım ve aralık ayında, eksi sıcaklıklarda, rüzgarlı ve karlı havalarda ortaya çıkıyor.