ABD, milyonlarca dolarlık askeri yardımı Mısır'dan Tayvan'a kaydıracak

T24 Dış Haberler

ABD'li yetkililere nazaran ABD, Mısır'ın 'insan hakları ve öbür hususlarda ilerleme kaydedememesi nedeniyle' Mısır'a ayırdığı dış askeri finansmanın bir kısmını Tayvan'a yönlendirmeyi planlıyor.

The Wall Street Journal'in (WSJ)haberine nazaran; yetkililer, ABD Lideri Joe Biden idaresinin siyasi tutukluların özgür bırakılması kuralına bağlı 85 milyon dolarlık yardımı keseceğini Kongre'ye bildirdiğini açıkladı. Ayrıyeten kimi milletvekillerinin, Mısır'a giden 235 milyon dolarlık koşullu yardımı da kesmek için bastırdığı öğrenildi. 

Fonun bir kısmı da Lübnan'a aktarılacak

Bazı ABD'li yetkililer, idarenin fonun 55 milyon dolarını ABD'nin Çin ile artan tansiyon karşısında askeri iştirakini güçlendirmek istediği Tayvan'a, 30 milyon dolarını ise Lübnan'a yönlendirmeyi planladığını söyledi. Lübnan, 2020 yılında Beyrut limanında meydana gelen ölümcül patlamadan bu yana siyasi ve ekonomik kriz içinde.

Mısır'ın insan hakları siciline bağlı kaideli yardım, ABD'nin her yıl yaptığı toplam 1.3 milyar dolarlık askeri yardımın çok küçük bir kısmını temsil ediyor. Fakat bu atak, Washington ile Kahire ortasında insan hakları ve Ukrayna'ya dayanak konusunda alakaların gerildiği ve ABD'nin dünyanın öteki bölgelerindeki güvenlik önceliklerinin değiştiği bir devirde geldi.

Yaklaşan yine seçim öncesinde ülkesinin berbata giden iktisadı nedeniyle hoşnutsuzlukla karşı karşıya olan Mısır Cumhurbaşkanı Abdülfettah El Sisi bu yaz ortalarında insan hakları araştırmacısı Patrick George Zaki ve avukat Mohamed El-Baqer'in de bulunduğu çok sayıda siyasi mahkumu affetmişti. Lakin insan hakları kümeleri bu eforun Mısır'da muhaliflere, gazetecilere ve insan hakları savunucularına yönelik devam eden baskıların yanında sönük kaldığını söylüyor. 

"Fonun kesilmesi kararı, Washington-Kahire münasebetlerini alevlendirebilir"

WSJ'ye nazaran Mısır'a ayrılan fonun kesilmesi kararı Washington ile Kahire ortasında Biden'ın misyona gelmesinden bu yana gerilen bağlantıları daha da alevlendirecek üzere görünüyor. Mısır kısa bir müddet evvel, uzun müddettir müttefiki olan Rusya'dan silahlarını çekmeyi kabul etmesine karşın üst seviye ABD başkanlarının Ukrayna'ya silah gönderme taleplerine direnmişti. Mısır başlangıçta Rusya'ya roket göndermeyi planlamış fakat bu yılın başlarında ABD'nin baskısıyla bu planından vazgeçmişti.

Geçen yıl Biden idaresi, insan hakları şartlarını yerine getirmediği gerekçesiyle Mısır'a 130 milyon dolarlık dış askeri yardımı durdurmuş, fakat Kahire'nin siyasi tutuklamalar konusunda ilerleme kaydettiğinin tespit edilmesi nedeniyle birtakım fonların geçmesine müsaade vermişti.

TIKLAYIN | Çin, ABD ve Kanada'nın bölgeye iki savaş gemisi göndermesinin akabinde Tayvan Boğazı'na onlarca uçak ve gemi konuşlandırdı

"235 milyon dolar da kesilsin" çağrısı

ABD'li yetkililere nazaran ABD, Mısır'dan Ukrayna için topçu mermileri, tanksavar füzeleri, hava savunma sistemleri ve hafif silahlar tedarik etmesini istedi.

Senatör Chris Murphy, yaptığı açıklamada, "Biden idaresinin hakkını teslim etmek gerekirse, geçtiğimiz iki yıl boyunca, bu insan hakları ihlalleri nedeniyle Mısır'a askeri yardımın bir kısmını durdurdular. Hiç kuşku yok ki kâfi ilerleme kaydedilmedi" dedi.

Murphy, başka kimi Demokratlarla birlikte, kalan 235 milyon doların da Mısır'dan kesilmesi davetinde bulundu. Pek çok Cumhuriyetçi ise Mısır'a yapılan yardımları savunmaya devam ediyor ve bunun tehlikeye atılamayacak kadar kritik bir stratejik paydaşlık olduğunu söylüyor.

2022 mali yılı için Mısır'a yapılacak 320 milyon dolarlık yardım, 235 milyon doları kongrenin feragatine tabi, 85 milyon doları ise feragat olmaksızın dış askeri finansman kaidesine bağlanmıştı. Yardımın kesilip kesilmeyeceğine karar vermek için son tarih 30 Eylül.

TIKLAYIN | ABD'nin olağanda hâkim devletler için kullandığı fondan Tayvan'a 80 milyon dolarlık askeri transfer

Tayvan'a milyonlarca dolarlık yardım

Bu ortada Biden idaresi, Çin ile mümkün bir silahlı çatışma kaygısıyla Tayvan'ın cephaneliğini güçlendirmek için harekete geçti.

Kongre bildirimine nazaran, yine yönlendirilen yardım, hava ve kıyı savunma sistemleri, insansız hava araçları, balistik füze savunması ve siber savunma dahil olmak üzere Tayvan'ın kendini savunma yeteneklerini güçlendirmeyi amaçlayacak. ABD ayrıyeten esirgeyici teçhizat, küçük, orta ve ağır silah sistemleri, taktik irtibat ve mühimmat sağlanmasına da yardımcı olabilir.

TIKLAYIN | ABD, Tayvan'a 500 milyon dolarlık F-16 kızılötesi arama takip sistemi satışını onayladı

28 Temmuz'da Biden idaresi Tayvan'a 345 milyon dolarlık dış askeri finansman (FMF) yardımı sağlayacağını açıklamıştı. Bu yardım, ABD'nin hâkim devlet olarak tanımladığı devletlere sağladığı bir yardım olmakla biliniyor. Ayrıyeten 23 Ağustos'ta idare Tayvan'a yeni bir silah satışını onaylamıştı.

29 Ağustos'ta ise ABD Kongresi'ne Tayvan'a birinci 80 milyon dolarlık FMF yardım dilimini sağlama planını bildirmişti.