Fidan’dan İsveç’e Sert Mesaj

NATO’nun Madrid Tepesi öncesinde Türkiye, Finlandiya ve İsveç’in 28 Haziran 2022 tarihinde imzaladıkları Üçlü Muhtıra’da tesis edilen Daimi Ortak Mekanizma’nın beşinci toplantısı, NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg’in mesken sahipliğinde bugün Brüksel’de yapıldı. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan başkanlığındaki Türk heyetinde MİT Lideri İbrahim Kalın, Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Büyükelçi Akif Çağatay Kılıç ve Bakan Yardımcısı Büyükelçi Burak Akçapar yer aldı.

Dışişleri Bakanı Fidan, görüşmenin akabinde basın açıklaması yaptı. Fidan, Türk heyetinin evvel NATO Genel Sekreteri Stoltenberg ile bir ortaya geldiğini belirterek şöyle devam etti:

“Kendisinin misyonunun uzatılması vesilesiyle tebrik ettik. Biliyorsunuz, 1 yıl mühletle kendisinin misyonu uzatıldı. Sayın Cumhurbaşkanımızın olumlu oy kullanılması konusunda talimatlarını Temsilciliğimize iletti. Türkiye’nin görüşü burada olumlu oldu. Öteki ülkelerin de olumlu görüşüyle kendisinin vazifesi 1 yıl daha uzatıldı ve kendisini de bu mevzuda tebrik ettik.

Genel Sekreter’in iştirakiyle İsveç ve Finlandiya heyetleriyle üçlü formatta görüştük. Bu görüşmeden sonra da Finlandiya Dışişleri Bakanı ile ayrıyeten bir görüşmemiz oldu. Üçlü görüşmemizde İsveç’in NATO’ya iştirak sürecini ele aldık. Geçtiğimiz yıl 28 Haziran 2022 tarihinde Madrid Zirvesi’nin çabucak öncesinde ülkemiz ile İsveç ve Finlandiya tarafından Üçlü Muhtıra müzakere edilerek imzalanmıştı. Üçlü Muhtıra sayesinde Madrid Zirvesi’nde her iki ülkenin de NATO’ya katılmaya davet edilmeleri mümkün olmuştu. Üçlü Muhtıra bir yol haritası niteliğinde. Her iki ülke terör örgütlerinin ülkelerindeki eleman devşirme, finansman ve propaganda faaliyetlerini engellemeyi, Türkiye’nin güvenliğine kasteden terör örgütlerine dayanak vermemeyi ve ülkemize yönelik savunma sanayi yahut askeri teçhizat ihracatı alanındaki kısıtlamaları kaldırmayı taahhüt etmişlerdir. Bu taahhütlerin uygulanmasının takibi için de Daimi Ortak Mekanizma’nın kurulması kararlaştırılmıştı.

“Müstakbel Müttefiklerin Türkiye’ye Askeri Gereç İhracatında Yaptırım Ve Kısıtlama Uygulamamaları Gerekir”

Daimî Komite Toplantısı’nın dördüncüsünü 14 Haziran 2023 tarihinde Türkiye’de yaptık. NATO siyasi ve askeri bir ittifaktır. NATO’ya katılma isteğindeki ülkelerin, ittifakın iki temel tehditten biri olarak tespit ettiği terörizmle çaba konusunda sağlam tutum sergilemeleri kuraldır. Ayrıyeten, müstakbel müttefiklerin Türkiye’ye askeri gereç ihracatında yaptırım ve kısıtlama uygulamamaları gerekir. Bunlar, müttefiklik hukukunun en temel gereğidir. Bunlar ayrıyeten İsveç’in Üçlü Mutabakat çerçevesinde kabul ettiği yükümlülüklerdir. Sürecin en başından bu yana biz bu anlayışla hareket ettik. İttifakın açık kapı siyasetine en güçlü dayanağı veren müttefiklerden biri olduk. Hakikaten Finlandiya, geçtiğimiz Nisan ayının ortasında Meclisimiz tarafından tamamlanan onay süreci sonrası ittifaka üye oldu. Hasebiyle İsveç’in NATO’ya üyeliğini yükümlülüklerini yerine getirerek başarabilir.

“İsveç’in Türkiye İçin İnançlı Bir Müttefik Olacağını Bilmemiz Gerekiyor”

Bugün, 14 Haziran’daki Daimî Ortak Sistem Toplantısı sonrasında İsveç’in bu yolda ek bir ilerleme sağlayıp sağlamadığını bir kere daha gözden geçirdik. İsveç, mevzuat değişikliği manasında birtakım adımlar attı.

Ancak mevzuat değişikliklerinin artık fiiliyata yansıması gerekiyor. İsveç’teki güvenlik sistemi alt yapısının provokasyonlara mahzur teşkil edecek bir sistem üretememesi bizi açıkçası düşündürüyor. Terörle uğraş alanında İsveç’in NATO üyeliğinin ittifaka rastgele bir risk getirmemesi, tam bilakis olumlu bir katkıda bulunması gerekir. İsveç’in Türkiye için inançlı bir müttefik olacağını bilmemiz gerekiyor. PKK, FETÖ üzere terör örgütleri ve bunlarla temaslı yapılar İsveç sokaklarında şovlara devam edecekse, eleman devşirebilecekse, mali kaynaklara erişim sağlayabilecekse mevzuat değişikliğinin Türkiye için bir manası açıkçası kalmıyor. Münasebetiyle İsveç’in Üçlü Muhtıra’daki tüm taahhütleri yerine getirdiği argümanını ayrıyeten incelemek gerekiyor.

“Mevzubahis Olan Yaşamsal Çıkarlarımız ve Ülkemizin Bekasıdır”

Öte yandan Kurban Bayramı’nın birinci gününde milyarlarca Müslüman’ın kutsal kitabı Kuran’ı Kerim’e alçakça saldırılmasına müsaade verilmesi asla göz arkası edebileceğimiz bir durum değildir. Terör örgütlerinin ekmeğine yağ süren bu çeşit hareketlere müsaade veren bir ülkenin terörle çabada nasıl bir rol oynayabileceği de ayrıyeten tartışmaya açık hâle geliyor. Mevzubahis olan yaşamsal çıkarlarımız ve ülkemizin bekasıdır. Devletimizin ve milletimizin güvenliğidir. Bu türlü bir hususta vakit baskısının bir metot olarak kullanılmasını hiçbir vakit tasvip etmedik.”