İİT ve Arap Birliği Ortak Zirvesi Bildirisi’nde Filistin barışa kavuşmadan bölgede güvenliğe kavuşulamayacağı belirtildi

İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) ve Arap Birliği Ortak Doruğu Bildirisi'nde Kimyasal Silahların Yasaklanması Teşkilatına, İsrail'in kimyasal silah kullanımını araştırması tarafında davet yapılarak, yardım konvoylarının Gazze'ye girmesinin mecbur kılınması talep edildi. Bildiride, Filistin halkı güvenlik ve barışa kavuşmadan İsrail'in ve öteki hiçbir bölge ülkesinin güvenlik ve barışa kavuşamayacağı belirtildi. 

Suudi Arabistan'ın başşehri Riyad'da yapılan İİT ve Arap Birliği Ortak Doruğu sonrası, İİT ve Arap Ligi'ne üye ülkelerin devlet ve hükümet liderlerinin üzerinde mutabık kaldığı ortak bildiride, İsrail'in Filistin halkına karşı işlediği cürümlerden sorumlu tutulmasına yönelik Filistin devletinin türel ve siyasi teşebbüslerinin desteklendiği kaydedildi.

Suudi Arabistan'ın yanı sıra Ürdün, Mısır, Katar, Türkiye, Endonezya ve Nijerya dışişleri bakanları, İİT ve Arap Ligi'ne üye devletler ismine, Gazze'ye yönelik savaşın sona erdirilmesi, kalıcı ve kapsamlı barışın sağlanması ismine kabul edilen milletlerarası şartnameler çerçevesinde, önemli ve gerçek bir siyasi sürecin başlatılması için memleketler arası aksiyonda bulunmak için yetkilendirildi.

Tüm İİT ve Arap Ligi üye ülkelerine, "Kolonici işgal yetkililerinin insanlığa karşı işledikleri cürümleri durdurmaları istikametinde atılabilecek tüm diplomatik, siyasi ve hukuksal tedbirleri uygulama çağrısı" yapılan bildiride, İsrail'i milletlerarası hukuktan koruyan ikili standart reddedildi. Arap ve İslam ülkelerinin kelam konusu ikili standarttan etkileneceği, bunun da kültürler ve medeniyetler ortası uçurumu açacağı başkanlarca teyit edildi.

Yerlerinden edilen 1,5 milyon kişinin durumu

Yaklaşık 1,5 milyon Filistinlinin Gazze'nin kuzeyinden güneyine yanlışsız yerinden edilmesinin kınandığı bildiride, tüm BM kuruluşlarına "bu sefil insanlık dışı durumun sürmesine karşı durması çağrısı" yapıldı, bu insanların meskenlerine ve bölgelerine derhal geri dönmeleri gerektiği vurgulandı.

Bildiride, Gazze Şeridi yahut Kudüs dahil Batı Şeria içinde, ferdi yahut toplu zorla yer değiştirilme, zorla yerinden edilme, sürgün üzere metotlarla Filistin davasının bertaraf edilmesine yönelik her türlü teşebbüs büsbütün reddedilirken, kırmızı çizgi ve savaş kabahati sayıldı.

"Tutuklular ve gözaltında bulunanlar bırakılmalı" çağrısı

Uluslararası toplumun Filistinli sivillerin öldürülmesine ve amaç alınmasına karşı, tüm insanların eşit yaşama hakkını ve bu konuda milliyet, ırk yahut din temelinde ayrımcılık yapılamayacağını teyit edecek biçimde, acil ve süratli adımlar atması gerektiğine de bildiride yer verildi.

Liderler, tüm tutukluların, gözaltında tutulanların ve sivillerin derhal bırakılması gerekliliğine vurgu yaparak, "Sömürgeci işgal yetkililerinin binlerce Filistinli tutukluya karşı işlediği menfur hatalar kınanarak, memleketler arası teşkilatlara, bu hataların durdurulması ve faillerinin kovuşturulması için baskı yapması davetinde bulundu.

Batı Şeria'daki Filistin köyleri, kentleri ve kamplarında işledikleri hatalara, El Aksa Mescidi ile tüm İslam ve Hristiyan kutsal yerlerine yönelik hücumlara son verilmesi gerekliliği de bildiride vurgulandı.

Bildiride, "işgalci güç" olarak tanımlanan İsrail'in, yerleşimlerin inşası ve genişletilmesi, topraklara el koyulması ve Filistinlilerin yerinden edilmesi başta olmak üzere, işgale sebebiyet veren tüm yasa dışı hareketlerini sona erdirmesi gerekliliğine yer verildi.

"Yerleşimci dernekleri ve örgütleri terörizm listelerine dahil edilsin"

Liderler, işgal güçlerinin Filistin kentleri ve kamplarına yönelik askeri operasyonları ve yerleşimciler tarafından gerçekleştirilen terörizmi kınayarak, memleketler arası topluma, yerleşimci derneklerini ve örgütlerini, milletlerarası terörizm listelerine dahil etmesi daveti yaptı.

Bildiride, Filistin halkının, başta insan hakları olmak üzere, korunma, kalkınma, güvenlik, bahtını tayin ve kendi topraklarında kendi bağımsız devletlerini kurma olmak üzere tüm öteki dünya halklarının yararlandığı haklardan yararlanması gerekliliği teyit edildi.

İbadet özgürlüğünü ihlal eden yasa dışı uygulamalar kınandı

İsrail'in Kudüs'teki İslam ve Hristiyan kutsal yerlerine yönelik atakları ve İsrail'in ibadet özgürlüğünü ihlal eden yasa dışı uygulamalarının kınandığı bildiride, şu tabirler yer aldı:

"Kutsal yerlerin mevcut türel ve tarihi statüsüne hürmet gösterilmesinin gerekliliği ile mübarek El-Mescid-i Aksa/Mescid-i Haram-ı Şerif'in, 144 bin metrekarelik toplam alanıyla Müslümanlara özel bir ibadethane olduğunu, Kudüs Vakıflar ve Mescid-i Aksa İşleri Dairesi Başkanlığının, Mescid-i Aksa'yla ilgili tüm işleri yönetmek ve Mescid-i Aksa'ya girişi düzenleme misyonu olduğunu, bunun Kudüs'teki İslam ve Hristiyan kutsal yerleri üzerindeki tarihi Haşimi koruması misyonu çerçevesinde ifa edildiğini teyit eder ve Kudüs Komitesi'nin işgal yetkililerinin kutsal kente yönelik uygulamalarının önünde duran rolünü ve tüm gayretlerini destekleriz."

İsrailli bakanların nükleer silah tehdidi

Gazze Şeridi'ndeki Filistin halkı üzerinde nükleer silahların kullanılmasına yönelik İsrailli bir bakanın tehdidi başta olmak üzere, nefret dolu, aşırıcı ve ırkçı hareket ve telaffuzların kınandığı bildiride, bu hareket ve telaffuzların global barış ve güvenliğe önemli bir tehdit ihtiva ettiğini belirtildi.

Orta Doğu'nun nükleer silahlardan ve tüm öbür kitle imha silahlarından arındırılmış bir bölgeye dönüşmesi için BM çerçevesinde bir konferansın toplanması ve kelam konusu tehditle çabayı gündeme alması da bildiride önerildi.

Liderler, gazetecilerin, çocukların ve bayanların öldürülmesi, sıhhat vazifelilerinin amaç alınması ile İsrail'in Gazze Şeridi ve Lübnan'a yönelik hücumlarında, tüm dünyada yasaklanmış beyaz fosforun kullanılmasını kınadı.

İsrail'in kimyasal silah kullanımının araştırılması istendi

Bildiride, "İsrail’in Lübnan’ı 'taş devrine' döndürme tarafındaki telaffuzlarını ve tehditlerini kınıyoruz ve çatışmanın büyümesinin önlenmesi ismine, Kimyasal Silahların Yasaklanması Teşkilatına İsrail’in kimyasal silah kullanımını araştırması tarafında davet yapıyoruz." sözlerine yer verildi.

Barışa bağlılığın, İsrail işgalini sona erdirecek, Arap-İsrail çatışması konusunda memleketler arası hukuka uygun stratejik bir tahlil olduğu belirtilen bildiride, Orta Doğu'da barışı yeşertme eforlarının temelinde İsrail'le barışmanın yer aldığı kaydedildi.

İsrail'le olağan bağlantı kurmanın ön şartının İsrail'in tüm Filistin ve Arap toprakları üzerindeki işgalini sona erdirmesi, bağımsız ve hükümran Filistin devletinin 4 Haziran 1967 hudutlarına riayet ederek Doğu Kudüs başkentli kurulması olduğu bildiride yer aldı.

Liderler, Filistin halkının, kendi yazgısını tayin, Filistinli mültecilerin yurda geri dönüşü ve tazminat haklarının tanınmasını temel alan 2002 Arap Barış Teşebbüsü'nün tüm kararlarına bağlılığını vurgulayarak, Filistinli mülteciler için BM Genel Konseyinin 1948 yılında aldığı 194 sayılı kararı çerçevesinde adil tahlili destekledi.

Bildiride şunlar kaydedildi:

"Uluslararası toplumun derhal, iki devletli tahlil temelli, Filistin halkının tüm yasal haklarını, başta bağımsız, hâkim devletlerini 4 Haziran 1967 sonları çerçevesinde, Doğu Kudüs başkentli olarak kurma hakları olmak üzere tüm haklarını karşılayan ve İsrail'le güvenlik ve barış içinde yan yana yaşamasını, tüm memleketler arası meşruiyet kararları ve Arap Barış Teşebbüsü'nün tüm ögeleri çerçevesinde önemli ve gerçek bir barış süreci başlatması muhtaçlığını vurguluyoruz.

Filistin davasına 75 yılı aşkın müddettir bir tahlil bulunamamasının ve İsrail'in sömürgeci işgalini ve iki devletli tahlilin altını oymak üzere koloni yerleşimler inşa etmek ve bunları genişletmek suretiyle sistemli siyasetlerine karşı duramamasının arkasında, İsrail işgaline birtakım taraflarca gösterilen karşılıksız takviye ve (İsrail'in) sorumlu tutulmaktan korunması, bahse mevzu tarafların, İsrail tarafından işlenen ve global barış ve güvenliğin geleceği üzerinde önemli sonuçları olabilecek kabahatleri görmezden gelmenin tehlikelerine ait ihtarları dikkate almamasının yattığını ve bunun mevcut durumun önemli biçimde kötüleşmesine neden olduğunu vurguluyoruz."

TIKLAYIN - Hamas-İsrail savaşında gün gün, dakika dakika tüm gelişmeler