Urfa düğünlerinde yeni dönem: Halay gerçek, altın sahte

Fatma Keber

Düğün takılarının vazgeçilmezi olan altın takılar, artan fiyatlar nedeniyle artık alınamaz oldu. Lakin gösterişli düğünleri ile bilinen Urfa’da bu gelenekten vazgeçmek kolay değil. Altın fiyatlarında yaşanan artış ve alım gücündeki düşüş gelenekten vazgeçmek istemeyen Urfalıları imitasyon altına yönlendirdi.

İmitasyon altın takılar, iç kısmı altın olmayan ancak altın suyuna batırılarak bu görünüm verilen takılara deniyor. Gerçek altına teğe bir benzerliği olan imitasyon altın bilhassa düğünlerde bayanlar tarafından artık çok fazla kullanılıyor.

Son günlerde altın fiyatlarındaki artış nedeniyle evlenecek çiftler, etraflarına 'küçük düşmemek' için Çin ve Hindistan'dan getirilen, işlenen sarı altın suyuna batırılmış imitasyon takılardan satın alıyor. İmitasyon altına ilginin giderek arttığı Urfa’da satıcılar durumdan hayli mutlu.

Kuyumcuda 500-600 bin TL’ye satılan takıları imitasyon olarak 5 bin TL'ye tüketiciye sunuluyor. Gerçek altın eserlerinden ayırt edilmesi güç olan bu imitasyon altınlar seyyar tezgahlarda çalınma korkusu olmadan açık bir biçimde satılıyor. Satıcılar eserlerini, işçiliğinin düzgün olması, 2 yıl garanti vermeleri üzere pazarlama metotları ile piyasaya sürüyor. Fiyatlar siyahlanmaya karşı direncine nazaran değişebiliyor.

YURT İÇİNDEN VE YURT DIŞINDAN TALEP VAR

Yöresel kıyafetlerin üzerine aksesuar olarak kiminin altın kiminin ise imitasyon taktığını söz eden İbrahim Halil Göz isimli satıcı eserlerinin birebir altın görünümlü olduğunu tabir ediyor.

Tarihi Urfa çarşısında esnaflık yapan Göz, “Altın fiyatlarından ötürü insanların alım gücünün düştüğü bu periyotta imitasyon altına ağır bir talep oluştu. Yalnızca yurtiçi değil yurt dışında da imitasyon altınlar büyük talep görüyor. Bulgaristan, Fransa, Almanya dahil birçok ülkeye bu altınları gönderiyoruz. Son vakitlerde her bölgeye mahsus takı yapılıyor. Konya’ya yapılan var. Urfa akıtması var. Trabzon bileziği, Diyarbakır burması var. Her kentin kendine has takıları var bu takılar el işlemesi ile yapılıyor” diyerek eserlerin özelliklerini anlatıyor.

TÜM SETLERİN İMİTASYON ESERLERİ VAR

Kuyumcularda olan set, bilezik, yüzük, çeyrek altın üzere eserlerin hepsinin imitasyon olarak ellerinde mevcut olduğunu aktaran Göz şöyle devam ediyor: “Şu anda Urfa’da bilhassa akıtma dediğimiz esere ve kolye eserlerine talep daha fazla. 5 bin TL’ye de eser var lakin onu sipariş olunca yaptırıyoruz. Olağanda kuyumcuda satılan bir frenkbağı dediğimiz takı tahminen 100 bin liradır, imitasyonu ise 500 liraya satıyoruz. Bunun yanında birçok altın aksesuar, küpe, bileklik ve çeyrek altından yapı bilekler ise ağır talep görüyor. Eserlerimiz 2 yıl kararmaya karşı garantili.”

‘ZENGİNLİK HİSSİ VERMEK İÇİN TAKIYORUZ’

İmitasyon altınlardan takan Hatice İrem Bulut neden imitasyona yöneldiğini şöyle anlatıyor: “Altın fiyatları nitekim çok yüksek, gücümüz yetmiyor. Biz de düğünlere ve özel günlere gittiğimiz vakit kendimizi daha yeterli hissetmek için ve zenginlik hissi vermek için bu türlü bu çeşit imitasyon altınlar alıyoruz.”

‘BÜTÇEMİZ BUNA YETİYOR, GÜNÜ KURTARMAYA ÇALIŞIYORUZ’

Bulut “Gerçeğinden hiçbir farkı yok lakin altından anlayan kuyumcu üzere esnaflar ayırt ederler, işlemesi ve kalitesi neredeyse gerçek altınla birebir durumda” diyor.

Bulut kelamlarına şöyle devam ediyor: “Mesela geçtiğimiz günlerde yeğenimin düğünü vardı. Ben geldim buradan birkaç modül daha aldım, üstüm bu türlü altın doldu neredeyse, düğüne gittim. Herkesin gözleri altınımdaydı. Bilhassa Doğu’da altın çok kıymetli bir yer tutuyor, bilhassa de bayanlar için. Bizim de bütçemiz buna yetiyor, bununla günü kurtarmaya çalışıyoruz.”