25 Nisan 2026 — 14:14
Ekonomi

Korkut Boratav: Asıl dönüşüm yerel seçimlerden sonra gelecek

Korkut Boratav, iktisatta mahallî seçimlere kadar seçmenin 'sineye çekebileceği yumuşak kayıplar' yaşanacağını; asıl şok tesirinin marttan sonra gerçekleşeceğini belirtti.

Editor · 16 Temmuz 2023 — 19:23 · 4 dk okuma · 0 okuma
Korkut Boratav: Asıl dönüşüm yerel seçimlerden sonra gelecek

İktisatçı Prof. Dr.Korkut Boratav, iktisat idaresinin, lokal seçimlerden sonra "kamu harcamalarını da frenleyen sert kemer sıkma, ekonomik daralmaya dönük mali politikalar" ile ekonomik sakinlik ortamında istikrarı sağlamaya çalışacağını tabir etti. Birgün müellifi Yaşar Aydın'ın sorularını yanıtlayan Boratav, "Ekonomide klasik neoliberal model hedeflenmiştir ve buna Haziran 2023-Aralık 2024’te iki etaplı bir istikrar programı ile geçiş kelam konusudur" diye konuştu.

Korkut Boratav'ın, Yaşar Aydın'ın sorularına verdiği cevapların bir kısmı şöyle:

"Herkes soruyor, bugünkü ekonomik ortamda Mehmet Şimşek ne yapacak? Lokal seçimler öncesinde ve sonrasında AKP ne yapacak? Batı siyaset telaffuzunda Erdoğan üzere şahsiyetler için 'politik insan' tabiri kullanılır. Bunların siyasi refleksleri çok hassas ve esnektir. Bu özellikleri ile evvel lokal seçimleri kazanmak isteyeceğini, gayesi gerçekleştirdikten sonra gündemini değiştirme esnekliğini göstereceğini düşünüyorum.

Ekonomide klâsik neoliberal model hedeflenmiştir ve buna Haziran 2023-Aralık 2024’te iki evreli bir istikrar programı ile geçiş kelam bahsidir. Mart seçimlerine kadar seçmenlerin sineye çekeceği umulan 'yumuşak kayıplar' kelam konusu: Memur maaşları, minimum fiyat ve emekli aylık artışları, bugünlerde gözlediğimiz dolaylı vergilerle eriyecek. Neoliberal reçetelerden makul boyutlarda sapmalar göze alınabilir. Örneğin 2001’deki IMF programında Merkez Bankası avanslarıyla bütçe açığının finansmanı yasaklanmıştı. Bu uygulama değiştirildi. Kur Muhafazalı Mevduatın Hazine’ye yükü TCMB’ye devredildi.

TCMB’nin yeni lideri değişikliği sineye çekti. Bu bütçe açığının para basarak finansmanı manasına gelir. Mart’a kadar gibisi neoliberal unsurları zorlayan 'makro-ihtiyati düzenlemelerin' birden fazla korunacak.

Mart sonrasında gündeme gelecek şok tedavisinin kimi işaretlerini Bakan Şimşek peşinen verdi. Birincisi Maastricht kriterleri içinde mali disiplin… Bu, kamu harcamalarını da frenleyen sert kemer sıkma, ekonomik daralmaya dönük mali siyasetler manasına gelir…

İkinci olarak, 'gelir siyasetini da içerecek yapısal uyum' dedi. 'Yapısal uyum' tabiri bizim sendikaların hassas olduğu işgücü piyasalarının esnekleşmesidir. Yollardan biri, bugünlerde emekli, memur, kamu işçi aylıkları için uygulanan 'enflasyon farkı ödemelerinin' son bulmasıdır. Nasıl uygulanacak? TCMB’nin düşük enflasyon amacına nazaran belirlenen maaş-ücret ayarlamaları ile yetinilecek; bu artışlar hızlanan enflasyon sayesinde eritilecektir. Altı aylık aralıklarla uygulanan 'enflasyon farkları' tarihe karışır; yok olur. Nedeni sermayenin gözetilmesidir. Fiyatların geçmiş enflasyona büsbütün endekslenmesi yaygınlaşırsa, kârlar bir noktadan sonra aşınabilir. Ayrıyeten, Türkiye’deki üzere dev şirketler güçlüyse, minimum fiyat artışları ('mark-up rates' diye bilinen) kâr marjlarını yükseltmeye fırsat olur; ziyadesiyle telafi edilebilir.

'AKP’YE OY VERDİKLERİNE PİŞMAN OLACAKLAR; ANCAK EVVEL NEDENLERİNİ ALGILAMALARI GEREKECEK'

KKM, klasik neoliberal programın 'dalgalı, piyasalara bırakılmış döviz fiyatları' kuralı ile çatışır. Kaldırılması gerekecektir. Lokal seçim önceliği nedeniyle, Mart sonrasına erteleneceği anlaşılıyor. KKM son bulunca döviz, dinamit fitili üzere patlayacak. Tüm kesimleri içine alacak ikinci bir enflasyon dalgası şok gelecek. Önlenmesi, mali ve maliye siyasetlerinde daralma, iktisadın sıfır büyüme tarafında frenlenmesi, istihdamın gerilemesi olacak. Enflasyon ve istihdamın daralması birleşecek; en fakir işçiler, AKP’ye oy verdiklerine pişman olacaklar; fakat evvel nedenlerini algılamaları gerekecek. Bu da bir sefer daha tabanda, örgütlü sınıf uğraşını üstlenen devrimcilere düşecek." (HABER MERKEZİ)