'Kabulleniyoruz' dedi, yine sabır istedi... Erdoğan 'enflasyon' için tarih verdi

Cumhurbaşkanı ve AKP Genel Lideri Recep Tayyip Erdoğan Hindistan ziyareti dönüşü uçakta G20 Önderler Tepesi'ni kıymetlendirdi, gazetecilerin sorularını yanıtladı. 

Burada 'enflasyonun düşüşü' için tarih veren Erdoğan, Orta Vadeli Program'ın dünyada olumlu yankı uyandırdığını ve bu sayede piyasalara canlılık geldiğini sav etti.

TARİH VERDİ, 'SABIR' İSTEDİ

Erdoğan "Gelecek sene bu vakitlerde çok net bir halde enflasyonun kalıcı bir halde düştüğünü inşallah göreceğiz" tabirlerini kullandı. Erdoğan ayrıyeten enflasyon konusunda güçlü bir sürecin olduğunu ve bu süreci kabullendiklerini söyledi.

Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri ile yaptıkları görüşmelerin çok verimli geçtiğini söyleyen Erdoğan "İnşallah yaptığımız mutabakatların karşılığı Türkiye'ye çok önemli manada hem yatırımları çekecek hem de nakit girişini de inşallah artıracak" dedi.

SİSİ İLE GÖRÜŞME AÇIKLAMASI

Mısır Cumhurbaşkanı Sisi ile görüşmesine dair soruya da karşılık veren Erdoğan şu sözleri kullandı:

"Görüşmemiz çok olumlu geçti. Davet konusu da gündeme geldi. Öncelikle dışişleri bakanlarımızı, istihbarat liderlerimizi görevlendirdik. Onlar birbirleriyle karşılıklı olarak görüşmelerini yapacaklar. Onlar olağan evvel bizi bekliyorlar fakat ben dedim ki 'Biz sizi bekliyoruz'. Tarih verilmedi. Tarihi bakan arkadaşlarımız ve istihbarat liderimiz görüşecekler. Ona nazaran de adımlarımızı atacağız. Görüşmemizde kendilerine de görevlendirdikleri büyükelçinin sunacağı inanç mektubunu yakında kabul edeceğimi söyledim. 

Türkiye ve Mısır münasebetlerini hak ettiği düzeye birlikte en kısa vakitte ulaştıracağız. Her iki ülke iktisat ve ticari alanda büyük potansiyele sahip. Karşılıklı ticaret hacmimizi iki katına çıkartmak için çalışma yapacağız. Biliyorsunuz Yüksek Seviyeli Stratejik İşbirliği Kurulu oluşturmuştuk. Bunu yine canlandırmak için çalışacağız. İlgilerimizin eskisinden daha âlâ hale gelmesi Suriye problemi başta olmak üzere birçok bölgesel sorun alanında olumlu sonuçlar almamızı sağlayabilir."

YEREL SEÇİM BİLDİRİSİ: İMAMOĞLU'NU AMAÇ ALDI

Uçakta muhalefeti de amaç alan Erdoğan, İmamoğlu'nun İstanbul için 'yola çıkıyorum' demesini ve UYGUN Parti Genel Lideri Meral Akşener'in ittifaksız lokal seçim davetini da yorumladı.

Erdoğan şöyle konuştu:

"Onlar esasen kendi ortalarında değerlendirmelerini yapıyor. Ne diyor Genel Lider? Diyor ki 'Altılı masa değil gerekirse on altılı masa.' Yani biraz daha konuşsa on altılı masa yüz altmış altılı masa da olacaktı. Lakin masa devrildi. Makus devrildi. O masanın içerisinde bu belediye liderleri da vardı. Hepsi Cumhurbaşkanı yardımcısı da oldular. Gelinen nokta ortada… Bizim bu türlü bir sıkıntımız yok. Biz bu belediye başkanlığını İstanbul'da da yaptık, Ankara'da da yaptık. Bizim belediye başkanlığımızın kalitesi, düzeyi nedir? Bunu İstanbullu çok âlâ bilir, Ankaralı çok uygun bilir. Öbür tarafta şöyle bir İzmir'e bakın. İzmir'in belediyeciliği ne durumda görüyorsunuz. Şu anda İzmir bir felaketi yaşıyor. Türkiye'de maalesef şu anda oralarda yaşayan vatandaşlarım 'illallah' diyor. Adana'ya bakın, Mersin’e bakın birebir. Antalya'da işte Menderes Bey'den sonra bir devir yaşandı. Maalesef berbat. Buralarda yapılan hizmetin ne olduğunu yaşayanlar biliyor. Lafla, konuşmakla bu iş olmuyor. 

Mühür vurmakla bu iş olmuyor. Neyin mührü? Hangi sel afetinde giydin çizmeleri geldin sel afetiyle çaba ettin? Bunların bu türlü bir kaygısı yok. Onun için burada en büyük karar merci İstanbulludur, Ankaralıdır ve onlar da Adana olsun, Antalya olsun, Mersin olsun, bütün buralarda inanıyorum ben, en hoş kararı en bağlayıcı kararı benim milletim verecek. Bunlarla daha fazla gidilmez. Biz 21 yıldır iktidar olarak, kendi rekorlarımızı yenilemek için kendimizle yarışıyoruz. AK Parti’nin, kendisiyle yarışan, hizmette yarışan bir partidir. Muhalefet ise rant için, koltuk için yarışan partilerden oluşuyor. CHP’nin meskenlere şenlik genel liderinin durumu da farklı değil. O da koltuk hayalleri ile döndü dolaştı en son mevcut koltuğunu koruyabilmek için masaları tokatlamaya kadar işi getirdi. Genel seçimler öncesi kurdukları 9’lu masada çevirdikleri dümenler yeni yeni ortaya saçılıyor. Tüm milletimiz, masada dönen pazarlıkları, masa altından kimlerin birbirini tekmelediğini gördü, daha da görecektir. Bunlar sabah diğer akşam diğer konuşurlar.

'SEZGİN TANRIKULU' AÇIKLAMASI

CHP Milletvekili Sezgin Tanrıkulu'nun TSK'ye ait kelamları hatırlatılan Erdoğan, şu sözleri kullandı:

"Her şeyden evvel bu zat bir vatansever, bir milliyetperver kişi değil. Bu zat, her şeyden evvel PKK terör örgütüyle YPG'yle, HDP'yle bunlarla el ele kol kola dolaşanlar bunlar. Bunlar olağan genel liderleriyle birlikte de birebir şeyleri yapmadılar mı? Terör örgütlerinin temsilcileriyle bunlar Ankara'dan İstanbul'a yürümediler mi? Ancak bu ismini verdiğiniz zat, teröristlerin cenaze merasimlerinden tutun dağdakilerle birlikte yürümeye varıncaya kadar bunların hepsini yapmış olan bireyler. İnanıyorum ki bu seçimde benim vatandaşım artık bunlara lokal bazda yürü demeyecek. Bunların ipini kesecek diye inanıyorum. Bu türlü düşünüyorum. Milletle milletin kıymetleriyle uzaktan yakından bağı olmayanların alçak iftiralarından diğer bir şey değil bu. 

Sürekli çamur at izi kalsın çeşidi açıklamalarla düşmanına bile zulmetmeyen Türk Silahlı Kuvvetleri’ne iftiralar atmaktan bıkmadılar. Mehmetçiğin ve milletin düşmanı bir ismin Türkiye’nin ikinci büyük partisinin mensubu olması da ayrıyeten düşündürücüdür. Seçimde Kandil’den CHP’ye ve onun adayı Kemal Kılıçdaroğlu’na selamlar ve takviyeler gönderilirken bu şahıs CHP kimliğiyle terör örgütünün kurulduğu köyden örgüte selam veriyordu. Bu millet CHP ile terör örgütünün o dayanışmasını unutmadı, sandıkta da cevabını verdi. Bu şahıs, dünyanın en onurlu, en mert ordusuna lisan uzatmanın cezasını hukuk önünde alacaktır. Düşmanlarının bile mertliğinden övgüyle kelam ettiği Türk Silahlı Kuvvetlerimize yapılan bu namertçe hakaret, iftiralar cezasız kalmayacaktır."

YENİ ANAYASA ÇIKIŞI

Erdoğan, "Yeni bir anayasa için tekrar davette bulunuyorsunuz. İki yıl evvel yaptığınız davete muhalefetten olumlu bir dönüş olmamıştı. Artık yeni konjonktürde muhalefetin buna olumlu bir yanıt vermesini bekliyor musunuz? Bu mevzuda nasıl bir formül, nasıl bir yol haritası öneriyorsunuz? Örneğin, 2011 ve 2015’te olduğu üzere Meclis’te temsil edilen partilerin iştirakiyle bir kurul yine tesis edilebilir mi?" sorusuna ise şöyle karşılık verdi:

"2011'de, 2015'te olduğu üzere Parlamentodaki partilere elbet tekliflerimizi götüreceğiz. Lakin hepsinden evvel Cumhur İttifakı olarak biz ön hazırlıklarımızı yapacağız ve bu ön hazırlıklarımızı yaptıktan sonra da Parlamentoda kümesi olanlarla bu mevzuyu olgunlaştırmanın uğraşı içerisinde olacağız. Çünkü anayasa olmazsa olmazımız. Yani bir kenara bunu atmamız mümkün değil. Şu an prestijiyle parlamentodaki kümemiz öteki kümelerle görüşmelerini yapıp şayet birlikte bir adım atabilirsek, müşterek olarak bu türlü bir sivil anayasayı yapabilirsek adımımız bu olacak. Eksikler nelerdir? Neler değildir? Bunları gözden geçirip kuracağımız kurullarla da bu çalışmaları inşallah sürdüreceğiz. Darbelere bakışımız ve darbe anayasalarına karşı tavrımız siyasi hayatımızın özeti üzeredir. Ülkemizi sivil anayasaya kavuşturmak isteğimiz da hayalin ötesinde, siyasetimizin aksiyonu oldu. 

Türkiye’nin 21 yılda yargı teşkilatının fiziki yapısını güçlendirdik, beşerî varlığını daima tahkim ettik. Tüm bu yapılanları sivil bir anayasayla da taçlandırmak, Türkiye Yüzyılını sivil bir anayasa ile inşa etmek istiyoruz. Türkiye artık darbe devrinin mahsülü bir anayasa ile yönetilmeyi hak etmiyor. Türkiye’ye yeni, sivil, özgürlükçü bir anayasa yapmak yakışır. Millet Türkiye Büyük Millet Meclisi aritmetiğini şekillendirirken partilere “uzlaşın ve artık yeni anayasa yapın” bildirisini da vermiştir. Meclis yerinde mümkün olan en geniş uzlaşı ile sivil toplumun tüm kesitlerin fikirleri de alınarak yeni bir anayasa yapmak mümkündür. İsteğimiz sivil anayasayı en geniş iştirakle, mutabakatla hazırlamak. Yasama yılının açılmasıyla birlikte de Cumhur İttifakı olarak bu mevzu üzerine yoğunlaşacağız."

"BATI BİZE AB KONUSUNDA ELLİ YILDIR OYALIYOR"

Erdoğan, "G20 Sonuç Bildirgesinde Afrika Birliğinin G20’ye dahil edilmesi yer aldı. Türkiye’nin Mısır ile münasebetlerin olağanlaşması konusunda uzaklık alındı. Türkiye’nin Hindistan ve bölge ülkelerine yönelik bir açılımı kelam konusu olabilir mi? Sanki dünyada bir istikamet değişikliği mi olacak? Türkiye nasıl davranacak?" sorusunu ise şöyle yanıtladı:

"G20'nin içerisinde yalnızca doğu ülkeleri yok, batılı pek çok ülke de var. G20, adeta doğuyla batının bir sentezi. Lakin bu son gelişmelerde Batı ile maalesef Rusya-Ukrayna olayında bir çatışma var diyebilirim. Nedir bu çatışma? İşte Sayın Putin'in 'Batı bana verdiği kelamları tutmadı, onun için tahıl koridorunu sekteye uğrattım' diyor. Nedir o? Elli yıl Batı bize verdiği kelamı tuttu mu? Avrupa Birliği olayında elli yıldır bizi oyalıyor. Bugün yeniden Avrupa Birliği Kurulu Lideri Charles Michel ile görüştük, söyledik. Bu terazi, bu kadar sıkleti çekmez."

Erdoğan'ın sorulara verdiği öbür cevaplar şu halde...

SORU: Milletlerarası diplomasi alanında son periyotta yürüttüğünüz aktif politik adımlarının bir yenisine de G20’de şahit olduk. G20 sonuç bildirgesinde Türkiye ile ilgili bir kısım vardı. Türkiye’nin gayretlerine vurgu yapıldı. Önümüzdeki günlerde Birleşmiş Milletler tepesi de var. Afrika ülkelerinin de gözü kulağı Türkiye’de. Tahıl koridorunun geleceğini nasıl görüyorsunuz?

Pazartesi günü Soçi’ye yapmış olduğumuz ziyarette, Sayın Putin ile bu bahisleri enine uzunluğuna ele aldık. Sayın Putin, Batı’nın kendisine verdiği kelamları tutmadığını söyledi. Birinci etapta 1 milyon ton tahılı göndereceğinden bahsetti. Biz de bilhassa bugün Lavrov ile yaptığımız görüşmede, 1 milyon ton tahılı, yoksul Afrika ülkelerine Katar-Türkiye-Rusya olarak göndermeyi planladık. Yapmayı düşündüğümüz bu ihracatı, tekrar gözden geçirmek suretiyle adımlarımızı atacağız. Daha evvel 33 milyon ton malum tahıl sevkiyatı yapılmıştı. Yine bu ölçüsü arttırmak suretiyle en az gelişmiş Afrika ülkelerini rahatlatalım teklifinde bulunduk. Lavrov da “Bunu Lider ile gözden geçirelim” dedi. Ben tekrar Sayın Putin ile bu mevzuyu telefonda görüşeceğim, bu ölçüsü artırmak suretiyle en az gelişmiş Afrika ülkelerini rahatlatmakta yarar var.

Diyalogu önceleyerek ve kazan-kazan prensibiyle yapılan her görüşmenin ülkemiz ve insanlık için güzel sonuçlar doğuracağına inanıyorum.

İnsan odaklı diplomasimiz, barışa yönelik gayretlerimiz ve global sorunlardaki aktif rolümüz tüm ülkelerce ve memleketler arası kuruluşlarca takdir ediliyor. G20’de de bu takdir, sonuç bildirgesine girerek, kayıtlara geçmiş oldu. Gerek tepe marjındaki geniş iştirakli toplantılarda gerek ikili görüşmelerimizde Türkiye’nin tahıl koridoru muahedesinin devam etmesi için hangi uğraşları gösterdiğini, hangi kolaylaştırıcı adımları attığını, bu hususla ilgili gündemimizde hangi planların olduğunu ve taraflara neler önerdiğimizi anlattık. Tıpkı uğraş ve çabayı sürdürmeye devam edeceğiz. Dünyanın yeni bir besin, güç ya da öbür bir krize sürüklenmemesi, daha fazla insan kanı akmaması için istikrarlaştırıcı güç olarak her masada yer alacağız. Birleşmiş Milletler Genel Konseyinde da husus ana gündem hususlarından olacak.

Ülkemizin bahse dair yaptığı çalışmaları ayrıntılıca orada da lisana getireceğim.

Dünyanın yeni bir krize girmemesi, yoksul ülkelerin açlıkla karşı karşıya kalmaması için biz üzerimize düşeni yaptık, yapmaya devam ediyoruz. Bunun da dünya kamuoyunca, halklarınca bilinmesi gerekiyor. O yüzden yaptığımız çalışmaları her platformda anlatacağız. Milletler, bilhassa de Batılı ülkelerin halkları, besin krizinin önlenmesi için çabalayan yegâne ülkenin Türkiye olduğunu bilmeli. Biz Türkiye olarak tahliller üretmeye ve sonuna kadar bu koridorun tekrar açılması için efor sarf etmeye devam ederiz.

SORU: Rusya ve Çin önderleri G20 Zirvesi’nde yoktu. Siz de geçen hafta Soçi'deydiniz. Hem Soçi'ye hem Kiev'e gidebilen nadir liderlerdensiniz. G20 Sonuç Bildirgesi’nde Birleşmiş Milletler'e bir teşekkür, Türkiye'ye ayrıyeten bir teşekkür var. Bu Türkiye'nin geldiği nokta açısından değerli. Size G20’de tahıl koridoru, barış süreci, global çaptaki konularda önderlerden, oradaki başka ülkelerin bakanlarından gelen talepler oldu mu?

Birçok önderle ikili görüşmeler yaptım. Tepe marjında bir ortaya geldiğim devlet ve hükümet liderleri, Türkiye’nin gayretlerinin ne kadar bedelli olduğunu lisana getirdiler. Görüşme yaptığım önderlerin hepsi de bilhassa Karadeniz Tahıl Koridoru’nun işletilmesi konusunda bizden tekrar ricada bulundular. Natürel tüm başkanların ortak temennisi, Karadeniz Girişimi’nin devamı yönünde… Bu bahisteki uğraşlarımıza, görüşmelerimde bilhassa değiniyorum. Zira hususun vahametinin ve Türkiye’nin uğraşlarının bilinmesi, görünmesi gerekir. Türkiye olarak savaşın birinci anından itibaren barışın sağlanması için yürüttüğümüz ağır diplomasiden pek çok ülkenin haberi var. Lakin gelinen kademede Batılı ülkelerin de harekete geçerek, verdikleri kelamları yerine getirmesi gerekiyor. Olağan biz, Sayın Putin’in şimdilik 1 milyon ton tahıl gönderme teklifini gündeme getirdik. Telefon diplomasisini sürdürmek suretiyle bu ölçüsü artırma noktasında Sayın Putin’den ricada bulunacağız. Doğal bu hususta Batı’nın da kendine düşen vazifeleri yerine getirmesi lazım. Olay yalnızca tahıl değil, bir de burada gübre sevkiyatı var. Bu gübre sıkıntısı de hafife alınacak bir bahis değil. Münasebetiyle her iki eserin de amaçlarına ulaştırılması için Sayın Putin ile görüşmelerimizi devam ettireceğiz. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan birebir halde yakın markajla mevzuyu takip edecek ve böylelikle temennim odur ki bu düşünceleri aşmış olacağız. Rusya’nın talepleri açık, net ortada. Rusya’nın eksiklik olarak gördüğü birtakım konular var biliyorsunuz. Bu koridordan gönderecekleri tahılın parasını alabilmek için bir ödeme sisteminin kurulmasını ve gemilerinin sigortalarının yapılabilmesi için yaptırımların dışında tutulmasını istiyorlar. Bizler de bu meselelerin çözülmesi ve bir sonuç alabilmek için çabalıyoruz. Talepleri karşılandığında tahıl sevkiyatının da başlayacağını Sayın Putin lisana getirdi. Batılı ülkeler, Türkiye’nin eforlarını takdir etmekle birlikte kendileri de gayret harcamalı, verdikleri kelamları yerine getirmeli.

SORU: G20 tepesi sonrasında ABD programınız var. Son periyottaki Türkiye-ABD siyasi alakalarının ivmesiyle iş dünyası da olumlu beklentiler lisana getirmeye başladı. 2019'da 19 milyar dolar olan ticaret hacmi bu yıl 32 milyar dolara yükseldi lakin sizin koyduğunuz 100 milyar dolar ticaret hacmi gayesi var. Yakın devirde iki ülke ticaretini bu amaç sayıya yükseltecek yeni adımlar olabilir mi? ABD seyahatinizde iktisat ve ticaret manasında öncelikleriniz neler olacak?

Bildiğiniz üzere Amerika Birleşik Devletleri’ne Birleşmiş Milletler Genel Konseyi toplantısı için gidiyoruz. Hem o toplantıda vereceğimiz bildiriler hem de tepe marjında yapacağımız ikili temaslarla ilgili ağır bir çalışma içindeyiz. Amerika seyahatinde ülkemizde yatırımları olan birçok markayla bir ortaya geleceğiz. Bunlarla direkt görüşmelerimiz olacak ve bütün bunlarla birlikte de her yıl klasik hale getirilen Türk-Amerikan İş Kurulu'nun malum bir yemeği olur… O denli zannediyorum ki bu kere da tekrar bu yemeği düzenlemek suretiyle bir heyecan, bir coşku, iş adamlarına verecekler kanaatindeyim. Ama ben hepsinden öte bilhassa bu markalarla ikili görüşmeyi çok önemsiyorum. Bunların esasen Türkiye'de çok önemli yatırımları da var. Onlarla yapacağımız görüşmelerin sonuçları, bizlere çok daha kıymetli kimi gelişmelerin kaydedildiğini gösterir. Örneğin mesela bir firmanın deniz üzerinde güneş santrali kurma üzere amaçları vardı. Türkiye’deki ortağıyla birlikte bu adımı atma niyetini ortaya koydular. Ancak, bu atak şimdi yapılmış değil. Bunun yanında GES'le ilgili gelişmeler var, güneş gücünde atılan kimi adımlar var. Bunları çok çok önemsiyoruz. Rüzgar ve güneş gücünde atılacak bu adımların yanında nükleer güçte de Akkuyu ile attığımız adım var. Sinop'u da Sayın Putin ile konuştuk. Sinop'ta atacağımız adım. Bir de bu seyahatte 3’üncü bir santralin kurulması konusunda Güney Kore Cumhurbaşkanı’yla da bir görüşme yaptık. Ve bütün bu adımlarla birlikte güçte sorunumuz kalmayacak. Tüm bunlarla birlikte Türkiye’nin güç noktasındaki gücünü ne yapacaktır, artıracaktır.

Enerjide çizgi olmanın ötesinde Ataşehir’de İstanbul Finans Merkezinin bir kulesini de güç merkezi haline getirme maksadımız var. Bir kuleyi güce tahsis edeceğiz. Güç deyince de bunun içinde doğal elektrik gücünden tutunuz, GES, HES, doğal gaz, bunun yanında maden, bütün yeraltı madenlerinin de içinde yer aldığı bir güç merkezi olacak. Nasıl Londra'nın güç piyasası varsa, Hamburg güç piyasası varsa inşallah İstanbul Finans Merkezi de Güç ve Natürel Kaynaklar Bakanlığımızın sevk ve yönetim ettiği bir merkez haline dönüşüyor.

Öte taraftan Washington merkezli bir finans kuruluşu, özel bir şirketin yatırımı olan Ceyhan'daki petrokimya tesisine 550 milyon dolar finansman sağladı. Cezayir Devlet Lideri Tebbun ile İstanbul’da yaptığımız görüşmede, bu mevzularla ilgili müşterek adımımızı geliştirmekten bahsetti. 550 milyon dolar finansmanın Ceyhan'daki yatırıma girmesi çok çok kıymetli.

Ekonomimizin sağladığımız destekleyici adımlar ve özel dalın dinamizmi ile ortaya koyduğu gelişim tüm ülkeler üzere Amerika Birleşik Devletleri’ndeki yatırımcıların da ilgisini çekiyor. 2019'da 20 milyar doların altındaki ticaret hacmimizi 2022 yılında 32 milyar doların üzerine taşıyabildiysek, 100 milyar dolar amacımıza de ulaşacağız demektir. Siyasi ilgilerimizde yakaladığımızı olumlu hava, önümüzdeki periyotta ticaretimize de olumlu yansıyacaktır, kimsenin kuşkusu olmasın. Güç, otomotiv, demir çelik üzere ihracat kalemlerinin sayısını ve ölçüsünü artırmak temel önceliğimiz olacak. Var olan iş birliği alanlarımızı, bölümleri çeşitlendirmek için iş adamlarımıza da büyük vazife düşüyor. Türk iş adamları da ABD’li partnerleriyle iştiraklerini güncellemeli, yeni amaçlar belirlemeli. Türk ve ABD’li yatırımcılar, iş adamları daha bahadır davranabilirler. Zira ülkelerinin idarelerinde ticareti artıracak iradeye sahip, buna nazaran siyasetler yürüten iktidarlar mevcut.

SORU: Türkiye’nin iktisatta 3 yıllık yol haritasını ortaya koyan OVP açıklandı. Yabancı yatırımcının da gözü OVP’deydi. Birinci gelen açıklamalar olumlu. Hatta Dünya Bankası Türkiye için ayırdığı yatırım hacmini artırdığını duyurdu. Fitch Türkiye’nin kredi notu görünümünü yükseltti. Açıklamalarda mevcut iktisat siyasetlerinin sürmesi halinde not artışının gelmesi bekleniyor. Yabancı kurumların yaptığı açıklamaları nasıl değerlendirirsiniz?

Biz uyguladığımız siyasetlerle inanıyorum ki yatırımcı inancını çok güçlü bir biçimde kazanacağız. Buradaki en büyük avantajımız programın geniş bir formda sahiplenilmesi. Üç ayaklı bir program açıkladık. Birinci ayağı natürel ki zelzeleye karşın, zelzele yaralarını sararken mali disiplini koruyacağız. 2-3 yıl açıklarımız yüksek olacak ancak daha sonrasında Maastricht Kriterlerini çok rahat bir formda sağlayacağız. Zati borcumuzun ulusal gelire oranı hayli düşük. İkinci konu enflasyonla çaba yani dezenflasyon programı… Buna ait de çok net bir yol haritası var. Ona yönelik de aldığımız para siyaseti yani miktarsal sıkılaştırma, seçici kredi sıkılaştırması üzere birçok önlem var. Bunların tesirli olması vakit alacak. Para siyasetinde alınan önlemlerin tesiri gecikmeli oluyor. Münasebetiyle bütün ülkelerde bu süreç bu türlü, biraz vakit alacak. Onun için biraz sabırlı olmamız gerekiyor. Gelecek sene bu vakitlerde çok net bir biçimde enflasyonun kalıcı bir halde düştüğünü inşallah göreceğiz. Üçüncü konu da doğal ki yapısal reformlar… Yapısal ıslahatlar maliye siyasetini ve para siyasetini güçlü bir formda destekleyecek. İnanıyorum ki Türkiye'nin kredi notu çok önemli bir formda önümüzdeki devirde yükseltilmek zorunda kalınacak. Zira çok net bir formda Türkiye'nin göstergeleri vakit içerisinde mevcut kredi notunun çok ötesinde bir kredi notunu hak edecek. Türkiye'ye fon akışı güçlü bir formda başlayacak. Enflasyon konusunda biraz kuvvetli bir sürecimiz olacak, bunu kabulleniyoruz.

Enflasyonla çaba ve güçlü iktisat için kalıcı tahlillerimizi ve kapsamlı yol haritamızı Orta Vadeli Program ile ortaya koyduk. Bu yol haritasında fiyat istikrarı, finansal istikrar, beşeri sermaye, istihdam, yeşil ve dijital tahlil, afet idaresi, kamu maliyesi, iş ve yatırım ortamı alanlarında ıslahatları hangi takvimde ne formda yapacağımız yer alıyor. Öte yandan ülkemiz, istikrarlı idaresi, demokrasiye olan bağlılığı ve iş kurma, iş yapma imkanlarıyla yabancı yatırımcılar için cazip fırsatlar barındırıyor. Yatırım ve ihracat odaklı büyüme siyasetimiz da memleketler arası sermayeyi Türkiye’ye çekecektir. 21 yıldır her alanda ortaya koyduğumuz ıslahat nitelikli adımlar da işimizi ne kadar ciddiye aldığımızın bir göstergesi olmuştur. Tüm bunlar Türkiye’ye olan itimadın boşa çıkmadığını yabancı yatırımcıya göstermiştir. Attığımız ve atacağımız adımlarla Türkiye’ye güvenen, bize inanan tüm yatırımcılar kazanmıştır.

SORU: Türkiye’yi önümüzdeki aylarda ekonomik manada nasıl bir devir bekliyor? Enflasyonla çaba konusunda atılacak adımlar nelerdir?

Dezenflasyonla birlikte inşallah biz enflasyonun belini kıracağız, bu mevzuda da rastgele bir tasamız yok. Orta Vadeli Program yalnızca ülkemizde değil dünyada çok çok olumlu bir yankı uyandırdı ve Orta Vadeli Program’ın uyandırdığı bu yankıyla birlikte de piyasalara farklı bir canlılık geldi, geliyor. Bir de yurt dışından Türkiye’ye kredi akışı da inşallah başlıyor. Gerek Suudi Arabistan ile yaptığımız buradaki görüşme, gerek Birleşik Arap Emirlikleri ile yaptığımız görüşmelerle çok çok verimli geçti. İnşallah yaptığımız mutabakatların karşılığı Türkiye'ye çok önemli manada hem yatırımları çekecek hem de nakit girişini de inşallah artıracak.

Türkiye’yi önümüzdeki günlerde aydınlık günler beklemektedir. Kimi bölümlerdeki fahiş fiyat artışlarının önüne geçtik. Tüm bölümlerde de fiyat artışlarını denetim altına alacağız. Fahiş fiyat artışlarını durduracak düzeneğin odunsuz işlemesiyle enflasyon süratli bir düşüşe geçecektir. Şu anda bunu sağlıyoruz. 21 yılda Türkiye’yi güçlü bir ekonomik ve finansal yapıya kavuşturduk. Global ve bölgesel nedenler, son olarak da yaşadığımız asrın felaketi iktisatta düşünceleri beraberinde getirse de vaktinde aldığımız önlemler sonuç vermeye başladı. Alınan kararların, önlemlerin süratli sonuçlar vermeyeceğini de biliyoruz. Bir geçiş süreci, enflasyonun yavaşlama, durma ve geriye gitme süreci var. Şu an her şey denetim altında, istikrarlı bir biçimde yürütülen siyasetlerle, yapısal ıslahatlarla Türkiye’yi tekrar tek haneli enflasyona kavuşturacağız. Önümüzdeki süreçte enflasyonun dizginlemiş ve fiyat istikrarını sağlamış, yatırım-istihdam-üretim ve istihdama dayalı büyüme siyasetleri ile kalkınmış bir Türkiye tablosu ortaya çıkacaktır. Bu ülkeyi tek haneli enflasyonla tanıştıran, enflasyonla çabayı en âlâ yapan bizim takımlarımız. Yatırım, istihdam, üretim ve ihracat odaklı yürüttüğümüz çalışmamızla amaçlarımıza kısa vakitte ulaşacağız. Çalışmalarımızın olumlu sonuçlarını almaya başladık. Atacağımız yeni adımlarla da kalıcı tahlilleri hayata geçireceğimize inanıyorum. Türkiye Yüzyılı vizyonumuz ve ona ulaşmak için atacağımız birçok adımlar Türkiye’nin ekonomik alanda da yıldızını parlatacak. Vatandaşımızı hak ettiği kalıcı ve sürdürülebilir refah artışına ulaştıracaktır.

SORU: Türkiye’nin güçte merkez ülke olma maksadının yani sıra, global güç krizinde de kritik bir rolü var. Bu bağlamda yakın bir vakitte somut adım bekler miyiz? Tepe kapsamındaki temaslarda yaklaşım nasıldı?

Ataşehir'deki finans merkezimiz malum açılışını şahsen kendim yaptım ve kimi finans dalına ilişkin kuruluşlar buraya yerleşti. Kamu bankaları buraya yerleşti. Açılışta da gördüm nitekim çok çok hoş bir finans merkezine sahip olduk. Artık bu atılacak adımla bir güç merkezinin Ataşehir'de kurulmasını sağlayacağız. Orada yalnızca doğal gaz olmayacak. Orada petrol, madenler, yenilenebilir güç, cevherlerden mücevherlere varan birçok adım atılacak. Altın borsası dediğimiz vakit yalnızca bildiğimiz yerde değil, icabında orada da önemli bir sirkülasyon meydana gelecek ve bütün bunlarla bir arada Trakya'da ise bir doğal gaz merkezi olacak. Soçi ziyaretinde de bunu Sayın Putin ile görüştük. Malum bizim şu anda Trakya’dan gelen doğal gaz yaklaşık yüzde 40-50, Türkiye’nin gereksinimini karşılayacak lakin şu anda Avrupa bizden doğal gaz bekliyor. Örneğin bir Macaristan bizden doğal gaz bekliyor ve bizim de onlara verdiğimiz kelamlar var. “Biz, sizin doğal gaz talebinizi buradan karşılayacağız” dedik ve Trakya merkezli olan dağıtımdan Avrupa'ya da oradan doğal gaz temin edeceğiz. Ataşehir gücün birçok çeşidinin adeta pazarlandığı, dağıtımının yapıldığı yer olacak.

Zirve marjında ve milletlerarası tüm platformlarda muhataplarımızla yaptığımız görüşmelerimizde güç konusunu öncelikli ve başka bir başlık altında ele alıyoruz. Güç konusunda her vakit yeni ve farklı çalışmalarımız olmuştur, olacaktır. Görüştüğümüz önderlerle güç konusundaki ilgilerimizi, atılacak yeni adımları konuştuk. Rus gazının Türkiye üzerinden Avrupa’ya ulaştırılması için çalışmalarımız devam ediyor. Öbür ülkelerin de kaynaklarının Avrupa pazarına ulaşması Türkiye’nin global güç merkezi olması ile mümkün. Bilhassa önümüzdeki süreçte Türkiye’de kurulacak fiziki doğalgaz üssü üzere atacağımız somut adımlarla global doğalgaz fiyatı Türkiye’de belirlenecek. Bunun için çalışmalarımız devam ediyor. Çalışmalar olgunlaştıkça, nihayete erdirme kademesine gelindiğinde, yeni müjdelerimizi de kamuoyu ile paylaşırız. Fiyatlandırma olayı onlarla birlikte atacağımız bir adım, alacağımız bir karar. Bunları Güç ve Alışılmış Kaynaklar Bakanlığımız, Bakanımız muhataplarıyla bu görüşerek neticelendirecek. Bu görüşmelerin sonucunda müşterek alacağımız kararlarla da yola devam edeceğiz. Bakın bu orta mesela petrolde Suudi Arabistan ve Rusya fiyatlarla şöyle bir oynadı. Fiyatlarla oynamanın sonucunda dünya ne yaptı? Tek başına 'Ben verdim kararı oldu'yla olmaz. Bir arada olacak.

SORU: Hindistan Başbakanı’nın gündeme getirdiği Hindistan – Orta Doğu – Avrupa Tren Sınırı, Çin'in kuşak-yol projesine karşı ABD takviyeli bir plan olarak kıymetlendirilebilir mi? Joe Biden da çabucak dayanak verdi. Çin'i engellemeye yönelik yeni bir atılım midir?

Biz jeostratejik pozisyonumuz prestiji ile dünyadaki bütün koridorlarla ilgili gelişmeleri yakından takip ediyoruz. Jenerasyon ve yol teşebbüsü konusunda Çin uzaklık aldı, devam ediyor. Biliyorsunuz bizim de Çin'in attığı bu adıma yönelik aldığımız aralık var. Yani Marmaray'a varıncaya kadar hepsi o projenin, planın içinde.

Biz diplomasiyi kazan-kazan unsuru çerçevesinde yürütüyoruz ve bu alternatif güzergahlardan ne ölçüde yararlanabiliriz ne kazanabiliriz bunun çalışmasını yapıyoruz. Ülkeler ticari yol ve güzergahlarla, tesir alanlarını da geliştirme gayretindeler. Bunun da farkındayız. Fakat bizler “yol medeniyettir” diyen bir şiarla hususa bakıyor ve tüm bu projelerin medeniyetin gelişmesine, insanların refahına, barışına hizmet etmesi temennisinde bulunuyoruz.

Biz şunu diyoruz, Türkiyesiz bir koridor olmaz. Türkiye, kıymetli bir üretim ve ticaret üssü. Doğudan batıya trafik için en uygun çizgi Türkiye üzerinden geçmek durumunda.

Bu süreçte bizim çok önemsediğimiz bir adım ise Körfez’in bizimle bir arada attığı adım. Irak, Katar, Abu Dabi üzerinden, Türkiye üzerinden Avrupa'ya giden bir yoldan bir koridordan bahsediyoruz. Bu mevzuda bilhassa Muhammed Bin Zayed dün çok daha kararlı bir telkinde bulundu, 'Bu işi uzatmayalım, 60 günde görüşmeleri arkadaşlarımız bitirsinler ve çabucak temelleri atalım, yola koyulalım' dedi. Yani bu işin heyecanını bu kadar duyuyorlar ve biz de gerek Dışişleri Bakanımız Hakan Fidan’a, gerek Ulaştırma ve Altyapı Bakanımız Abdulkadir Uraloğlu’na gerekli talimatları verdim. Onlar muhataplarıyla görüşerek inşallah bu adımı atacaklar. Bu sayı o denli ufak sayı değil. Lakin Birleşik Arap Emirlikleri bu işe çok hazır. Katar çok hazır. Bizler de buna çok çok hazırız. Bu adımı inşallah bu formda atmış olacağız.