Fehmi Koru: Cumhurbaşkanı Erdoğan’a dediğinden vazgeçmez gözüyle bakılıyor; halbuki üç konuda beni bayağı şaşırttı…

*Fehmi Koru

Daha evvelki bir lideri için “Sözümüzü dinlemiyordu, misyondan aldık” dediğine nazaran, öteki hususlarda olduğu üzere, Merkez Bankası da Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın birinci derecede ilgilendiği bir kurum.

Buradan çıkan sonuç şu: Evvelki gün açıklanan, siyaset faizine -ve onunla birlikte mevduat ile kredi kartları faizlerine de- gelen ve yerli-yabancı herkesi şaşırtan kallavi artırım için Cumhurbaşkanı Erdoğan’dan kesinlikle onay alınmıştır.

Kararın açıklanmasıyla birlikte pek çok insan hususun bu tarafını merak ediyor.  

Cumhurbaşkanı Erdoğan faiz konusunda harika hassas. “Faiz sebep, enflasyon netice” diye formüle ettiği ve patentinin kendisine ilişkin olduğunu söylediği bir tezi var. Bunu ‘nass’ ile de ilgilendirerek “Ben bu vazifede kaldığım sürece faiz daima inecek” sözünü birkaç sefer tekrarlayan yine o. Cumhurbaşkanı Erdoğan.

Acaba Merkez Bankası’ndan çıkan son faizi yükseltme kararına onay verirken hareket noktası neydi Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın? 

Tezinin yanlış olduğunu anladı ve o sebeple mi “Artırabilirsiniz” dedi? Yoksa ‘nass’ ile ilintilendirerek -yani Allah’ın buyruğu olduğu kanaatiyle- oluşmuş hassasiyetini sorgulayıp ‘nass’ olarak bildiği ve sıfır olması gerektiğini düşündüğü faizin, artık ülkemizde uygulanan ve son kararla yüzde 25’e çıkan ‘şey’ olmadığını mı anladı?

Faize, yerli yahut yabancı olsun, ekonomistler ortasında olumlu bakan tek bir Allah’ın kulu yok. Paradan para kazanmak bütün kültürlerde güzel karşılanmayan bir uğraş alanı. Zati, enflasyonun can yakıcı oranlara varmadığı ekonomilerde, bankalar, mevduatlara, çoklukla ya faiz uygulamazlar ya da önemsenmeyecek bir oranda uygularlar.

Nitekim, Covid sonrası periyodun tesiriyle hayatı pahalılandıran enflasyonun daha evvel hiç görülmemiş oranlara ulaşmasıyla birlikte, ABD’nin ve Avrupa Birliği’nin merkez bankaları faizi yükseltiyorlar ancak yeni ortamda da enflasyon ile faiz ortasındaki fark faizin aleyhine.

Hayatı pahalılandıran faiz değil enflasyon zira; faizi yükselterek enflasyon azaltılmaya çalışılıyor.

Çeşitli vesilelerle burada yazdım: Esas gayret edilip sıfıra yaklaştırılması gereken ve hayatı değerli hale getirdiği için hem bireyleri hem de ulusları yoksullaştıran enflasyondur.

‘Nass’ı yanlışsız yorumlamak ve ekonomik hayattan sürülmesi gereken makus şeyi ‘enflasyon’ olarak anlamak lazım.

Sonunda enflasyonla çabaya karar verilmesi ve paranın paha kaybetmesine yol açan yanlış uygulamalardan vazgeçilmesi yanlışsız bir karardır.

Yüzde 25 faiz şimdilerde yüzde 50’ye yakın olan ve yıl sonunda yüzde 58’e çıkacağı Merkez Bankası tarafından öngörülmüş enflasyonun çok altında bir oran.    

Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan gönlünü ferah tutabilir.

Mısır ve el-Sisi ve rabia işareti

Faiz konusu ne vakit gündeme gelse, TV kanalları, çabucak kendisinin bir-iki yıl evvelki bahse ait kelamlarını hatırlatan manzaralarını ekranlara taşıyorlar ya, oradan gözüme Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın elinin baş parmağını avucu içine alıp verdiği selam hareketi takılıyor.

Rabia işareti.

Keşke bir prosedür bulunsa da eski imgeler beş parmağın beşinin de görülebildiği yenileriyle değiştirilebilse.

Yerine gelmesi imkansız temennimin altında Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın şu sıralarda vazgeçtiği bir öbür kıymetli ısrarı yatıyor.

Mısır’da darbeyle işbaşına gelmiş olan Abdülfettah el-Sisi görevde kaldıkça iki ülke ortasındaki münasebetleri düzeltmeye karşı çıkma ısrarı…

Artık o denli bir ısrar yok, tam tersine el-Sisi Ankara’ya geleceğini açıklasa en üst seviye bir karşılanmayla onurlandırılacaktır.

Isrardan vazgeçilmesi de yanlış bir karar değil. Daha doğrusu, ‘darbe’ aleyhtarlığını kınamayla hudutlu tutmamak ve Arap dünyasının bu en büyük ülkesiyle diplomatik münasebetleri kopartmak yanlıştı. İki ülke ortasındaki güzelim bağların ortadan kalkması ekonomiyi olumsuz etkilemekle kalmadı, Türkiye’nin daha geniş bir coğrafyaya dönük siyasetlerinin istikrarlarını de bozdu. Arap ülkeleri, biraz da bozulan bu istikrar yüzünden, kendilerine bölgede hami arayışına girdiler ve Filistinlileri tablo dışı bırakan ‘İbrahim mutabakatı’ biraz da bu yeni yerde ortaya çıktı.

Sonunda her şey -yavaş yavaş da olsa- eski haline dönüyor, lakin Türkiye’nin altındaki taban kaymış durumda.

Cumhurbaşkanı Erdoğan çoktandır ‘rabia’ işaretini terk etti zati.

Bu bahiste da merak ettiğim nokta şu: Acaba bu gelişme çok taraflı bir analiz süreciyle edinilen bir kararlılığın mı sonucudur ve ortadaki küslüğün yanlışlığı anlaşıldığı için mi bu yol tutulmuştur? 

Merakımı çeken bir öteki ülke daha var 

Mısır’la yakınlaşma iplerin kopuk olduğu bir öbür ülkeyle barışmadan sonra meydana geldi.

Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ile…

Ülkemizin başına gelmiş en büyük felaketlerden biri olduğu kuşku götürmez 15 Temmuz (2016) uğursuz darbe teşebbüsünün dış destekçisi olmakla suçlanmıştı BAE… Darbe planlayıcıları mali dayanağı BAE’nden temin etmişler. Sav buydu.

Ne olduysa oldu, önce ‘darbe girişimi’ sonrasında sıkça kullanılan bu sav bir mühlet evvel tekrarlanmaz oldu, sonra da BAE ile eskisinden daha sıcak alakaların temelini sağlayacak görüşmeler ve karşılıklı ziyaretler yaşandı.

Galiba BAE idaresi, el-Sisi’nin uzak durulacak bir başkan olmadığını Ankara’nın kabulünde göze çarpmayan bir role sahip.

Yine de BAE’nin hangi bilgilere dayanarak geçmişte darbe destekçiliğiyle suçlandığını, münasebetleri samimiyet seviyesine çıkartma kararında neyin tesirli olduğunu bilmek isterdim.

Her istediğim olacak değil ya, bu üç farklı hayati bahiste karşıma çıkan meçhullüğü ortadan kaldıracak bilgilere sahip olmayı herhalde çok bekleyeceğim.

Bu yazı, Fehmi Koru'nun ferdî blogundan alınmıştır.